hij hem

hij hem
Nu in de winkel

maandag 31 december 2007

Nieuwjaarskaart



(klik op foto voor vergroting)

Top 10 - 2007 (15) Coen Peppelenbos

En op de laatste dag van het jaar mijn top 10. Een wat minder leesjaar. Slechts 80 boeken gelezen, 4 boeken herlezen; daarnaast 11 poëziebundels en 3 toneelstukken. Niet meegeteld: de boeken die ik geredigeerd heb (alleen als ik ze nadat ze in druk zijn verschenen nog een keer heb gelezen).


1 André Aciman – Noem me bij jouw naam (2007)
Aangeraden door Doeke Sijens, die het boek ook op nummer 1 heeft staan. Prachtige bladzijdenlange hunkering. Gerbrand Bakker was het niet eens met dat oordeel. Hij schreef onder mijn logje: ‘Wat een intellectueel gedoe! Waarmee hij in mijn ogen alle zinnelijkheid, spanning en wat-niet-al kapotschreef. Ik dacht aldoor (en zoiets denk ik NOOIT): ga nou eens neuken!’ Maar ook dat gebeurt uiteindelijk!

2 W.G. Sebald – De emigrés (2005)
Roman met documentaire technieken en zwart-witfotootjes waarin het leven in kaart gebracht wordt van joden die uit Duitsland vertrokken zijn, maar aan iedereen blijft het verleden kleven.

3 Arnon Grunberg – Tirza (2006)
De eerste honderd bladzijden met toenemende wrevel gelezen: wat kan die Grunberg een scène rekken en wat herhaalt hij veel, maar dan kom je er langzaam achter dat de hoofdpersoon helemaal niet die onschuldige persoon is die hij speelt en vanaf dat moment wordt het een gruwelijke en meeslepende vertelling.


4 Désanne van Brederode – Barsten (2005)
Dagboek had ik bij me toen ik voor een gewoon onderzoekje naar het ziekenhuis ging en er met kanker uitkwam. De mengeling van humor, politieke beschouwingen en filosofische overpeinzingen was precies wat ik verdragen kon in de dagen daarna.

5 Esther Freud – Liefdesval (2007)
Net als bij Aciman ook in dit boek veel hunkering waarbij de vrouwelijke hoofdpersoon zichzelf te veel opoffert voor een geliefde.

6 Menno Wigman – Het gesticht (2007)
Dagboekachtig boekje dat de dichter maakte tijdens (een vrijwillig) verblijf op het terrein van een gesticht. Het gesticht gaat alle kanten uit, van gekte naar poëzie, van de eigen jeugd tot het literaire bedrijf. Je hebt tussen de regels door het idee dat je een gefragmenteerde autobiografie leest. Zou elk jaar wel zo’n boek willen lezen.


7 Frank Noë – Luca (2006)
Beetje onopgemerkte roman. Noë moet het niet hebben van de barokke taal of de prachtige volzinnen, maar wel van een goed lopend verhaal dat gebaseerd is op een krantenbericht (raar kaal jongetje achtergelaten op het Centraal Station). De mensen die zich tegen wil en dank over het jongentje ontfermen, raken erg aan hem gehecht.

8 Frank Westerman – Ararat (2007)
Westerman onderzoekt in hoeverre zijn geloof nog levend is. Hij schrijft steeds minder journalistiek en steeds meer een soort autobiografische fictie. Hoop dat we over enkele jaren een echte roman mogen verwachten.

9 Arthur Japin – De overgave (2007)
Ik ben vooral een liefhebber van de verhalen van Japin, maar ik geloof dat ik daar wat alleen in sta. In Tzum schrijft Arthur Japin een rubriek die dagboekachtig van aard is. Fragmenten lees je later, veranderd en gefictionaliseerd terug in zijn romans. Dat maakt zijn romans altijd meerlagig, dit boek dus ook.

10 Richard Klinkhamer – Woensdag gehaktdag (2007)
Rauw boek van een moordenaar/schrijver. In alle rotzooi die Klinkhamer van zijn leven heeft gemaakt toch een poging om oprecht te zijn. Slecht geredigeerd, wel overtuigend.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker, Nick ter Wal, Julien Oomen, Giny Backers, Wouter de Vries, Rense Sinkgraven, Erik Harteveld en Jan Glas

zondag 30 december 2007

Top 10 - 2007 (14) Jan Glas

Jan Glas is op dit moment een van de belangrijkste (zo niet ...) dichters in het Gronings. Over een dikke maand verschijnt een bijzondere uitgave waarin naast een gedicht (en een -tigtal vertalingen) ook foto's te bewonderen zijn. Zie voor de foto's van Jan Glas hier.

1 Gerbrand Bakker - Boven is het stil
Prachtige monumentale soberheid. De behoedzame relatie tussen de vader en de zoon is scherp en oprecht beschreven. De kortgehouden erotiek is spannend. En ik heb een broertjes-tik, dan zit je met dit boek eerste rang natuurlijk.


2 A.L. Snijders - Belangrijk is dat ik niet aan de lezers denk
Jaloersmakend goed geschreven. En alles is met het grootste gemak onderwerp.

3 Anne Carson - Men in the off hours
Met haar bundel Autobiography of red is mij dierbaar. Om de vorm en stijl, maar ook:Wat een prachtig liefdesverhaal! Dit is ook een mooie bundel. Zit een na te streven vrijheid in haar schrijven. No Boundries.

4 Edith Wharton - The age of innocence
In een mooie stijl geschreven boek. Hoe subtiel, maar genadeloos, de echtgenote de maitresse uit beeld werkt, klasse! Aanvallen door te zwijgen. Indrukwekkend, tot en met het mooie ingehouden eind. Het boek ontroerde me bij tijden.

5 Joseph Roth - Job
Prachtig hartstochtelijk verhaal. Hoog poëtische stijl. Glijdt soms nog maar net niet uit over de poëzie, dat is wel spannend. Wel een heel 'losse eindjes aan mekaar knopen' eind. Dat haalt kracht uit het totale verhaal. Maar ik begrijp het ongelofelijke 'wonder' aan het eind wel. Roth schrijft vrij in het begin van het boek al: 'Wie geen ongeluk heeft, gelooft ook niet aan wonderen.'

6 Henri Michaux - Verschijningen
Hier hou ik van, ook van zijn tekeningen en schilderingen, die hebben dezelfde richtingloosheid en vrijheid.

7 K. Michel - Ja & Boem
Ik hou erg van zijn poëzie. Dit boek kon ik een tijdlang nergens vinden, uiteindelijk bij De Slegte. Fijne vondst.

8 Nachoem Wijnberg - Liedjes
Poëzie ontdaan van alle verleiding te lezer te behagen of te raken. Ik voel dan ook helemaal niets bij het lezen van deze gedichten. Toch blijft de boel overeind.


9 Graham Robb - Rimbaud, de biografie
Kloek en gedegen boek over deze roekeloze held.

10 Hans Warren - Geheim Dagboek 1990-1992
Onderhand vergroeid met die dagboeken, wil ik het dagelijks gedoe nog steeds graag
lezen.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker, Nick ter Wal, Julien Oomen, Giny Backers, Wouter de Vries, Rense Sinkgraven en Erik Harteveld

Top 10 - 2007 en alle jaren daarvoor (13) Erik Harteveld

Na de top tien van de stadsdichter van Leeuwarden en Groningen, kregen we ook de top 10 van de stadsdichter van Assen in handen. Erik Harteveld is muzikant, dichter en heel veel meer. De dertiende aflevering van deze rubriek is extra bijzonder, omdat Harteveld een lijstje met zijn all time-favorieten heeft gemaakt.

1 De Gebroeders Karamazov - Fjodor Michailovitsj Dostojevskij
Dit is het boek dat mijn vrouw voor mij placht te verstoppen. Inmiddels 7 keer gelezen, waarvan 2 keer in het Russisch.
De karakters van de drie broers Dimitri, Aljosja en Iwan vormen het gehele spectrum van de menselijke geest. En we zijn hier per slot van rekening om de geest van de mens te doorgronden. (En onszelf). Maar het is moeilijk kiezen tussen respectievelijk drift, religie en ratio.
Memorabel is de passage waar Aljosja liggend op de grond de aarde omarmt. Bekende haters van Dostojevskij zijn Nabokov en Karel van het Reve. Het kan niet anders dan dat zij eenduidige rationele persoonlijkheden hebben. Een soort Smerdjakovs, dus.


2 The Outsider - Colin Wilson
An inquiry into the sickness of mankind in de mid-twentieth century. Buitengewoon geniaal boek, zodat zelfs ik niet alles begrijp. Om het boek te waarderen moet je buitengemeen veel andere boeken gelezen hebben. Van Camus, Dostojevskij, Hesse, Nietsche, Schopenhauer. En nog veel meer.
Onmisbaar voor elke buitenstaander. Colin Wilson was 24 jaar toen hij dit standaardwerk schreef. Ik kreeg het van Rob Leopold (inmiddels overleden nazaat) om inzicht op te doen. Inclusief volledige analyse van momenten van Allesomvattende Lichtheid bij diverse literaire personages, zoals hierboven van Aljosja geschetst.

3 Niemand is onsterfelijk - Simone de Beauvoir
Mijn inmiddels reeds lang overleden moeder gaf mij op 15-jarige leeftijd alle existentialistische boeken te lezen. Dat dit mijn leven nou een vrolijke wending heeft gegeven kan ik niet zeggen. Sommige dingen in mijn leven kan ik mij met de beste wil van de wereld niet herinneren.
Andere dingen kan ik niet vergeten. Zoals dit boek.

4 De kellner en de levenden - Simon Vestdijk
Bizarre roman over het Laatste Oordeel. (of niet!) Argeloze mensen worden in een autobus geladen en naar een bioscoop vervoerd. Vanaf dat moment een caleidoscopische nachtmerrie.
De Kellner is Jezus, dat verklap ik al vast. Nimmer zo hard gehuild als aan het eind van het boek als de tuberculeuze Wim Kwets met de Kellner en zijn overleden hond wegloopt.
Voor alle homosexuelen verplichte kost. Mooiste woord: Minorennen.

5 Kees de Jongen - Theo Thijssen
De zwembadpas. Witte gymnastiekschoentjes.

6 Aktaïon onder de sterren - Simon Vestdijk
Jongensboek voor grote mensen.

7 Verzamelde Gedichten - Gerrit Achterberg
Toen ik Nederlands studeerde werd ons nauwelijks iets verteld over dat gedoe met de dood van de huishoudster en het gestalk van Achterberg.
Ik had het liever niet geweten. Wel vond ik het als jonge man een aantrekkelijk idee dat iemand gedichten schrijft in het Gesticht in opdracht van zijn psychiater.
Ik weet niet of je zo goed kunt dichten als je bij je volle verstand bent.

8 Sneeuwstorm, Noodlot, Lied - Anna Achmatova
Hans Boland vertaalde deze bloemlezing op onnavolgbare wijze. Hij was mijn docent toen ik Slavische Talen studeerde. Achmatova verstaat de kunst om de lezer zélf een groot gedeelte van het gedicht te laten schrijven in zijn eigen hoofd. Dwingend en luchtig tegelijk. Boland was een groot vriend van mij. We deden altijd wedstrijdjes wie de mooiste vertalingen kon maken op het Slavisch Instituut aan de Reitdiepskade te Groningen. Boland kon uren zeuren of "chianti" nu uit 2 of uit 3 lettergrepen bestond. Van grote invloed geweest op mijn eigen prosodie.
Het spreekt vanzelf dat Boland een groot liefhebber is van Dostojevskij.
Vroeger was hij Dimitri, nu wellicht meer neigend naar Aljosja. Boland is ritmisch een genie. Hij speelt ook prachtig piano. Later met hem gebrouilleerd geraakt om een vrouw. (sic!)

9 De uitvreter, Titaantjes en Dichtertje - Nescio
Onlangs aangeschaft in mooie kartonnen cassette. Prachtig licht en subtiel geschreven. Een groot contrast met Dostojevskij waar iedereen maar over elkaar heen buitelt met veel geraas en bankbiljettenvertrappel en tranenvloed en benauwend walmende hutten met manke scholieren en veel tuberculose en ontmoetingen in bedompte priëlen.
Ik hoop ooit op de manier van Nescio proza met poëzie te kunnen versmelten.


10 De Big 5 persoonlijkheidsfactoren - De Raad & Doddema-Winsemius
Dit boek bevat het periodiek systeem ter beschrijving van persoonlijkheidseigenschappen. Daarnaast het gehele 'idioticon'. Dat is een lijst met alle woorden in het nederlands die een karakterologische omschrijving geven. Dat zijn er in onze taal 10.000. Er zijn talen die ternauwernood 10.000 woorden bevatten. Hoe meer woorden, hoe meer nuance er mogelijk is. Daarentegen volstaat vaak één woord beter dan 25.
Mits goed gekozen, natuurlijk.
(zuurmuilige petroliepisser, karpatenkop, fleemtong, gortenwikker, lariefarie, reiziger in knoopsgaten, secuur broekje, braniegast, knakenpoetser, sleutelgatpieper, echt een heertje om in een praam te zetten, fleemtong, tuig van Laban, troggelaar...) Deze woorden binnenkort allemaal in mijn nieuwe streekroman Eindstation Assen!

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker, Nick ter Wal, Julien Oomen, Giny Backers, Wouter de Vries en Rense Sinkgraven

zaterdag 29 december 2007

Top 10 - 2007 (12) Rense Sinkgraven

Stadsdichter van Groningen Rense Sinkgraven leest voornamelijk poëzie (en hele goede, kijk maar naar zijn lijst). Rense Sinkraven debuteerde met Bombloesem; volgend jaar verschijnt zijn tweede bundel.

Hierbij mijn top tien waarbij wie er op 1 of 10 staat er niet zoveel toe doet, dit waren de tien die de meeste indruk hebben gemaakt:


1 Saskia de Jong: Resistent (Uitgeverij Prometheus). Erg sterke bundel met beeldend en origineel taalgebruik. Subliem!

2 Gilles Deleux: Arno een lach en een traan (Uitgeverij Epo). Een mooi portret van de fameuze Belgische zanger Arno Hintjens.

3 Daniël Dee: Koffiedik zingen (Uitgeverij Passage). Ik ben al jaren een enorme liefhebber van de poëzie van Daniël Dee maar deze bundel overtreft de vorige. Dee is ritmisch sterk en zijn zinnen staan als een huis. Deze bundel is wat metaforischer dan zijn vroegere werk en dat bevalt mij zeer. Hij hanteert de humor als geen ander.

4 Laura Demelza Bosma: Zo vliegen de walvissen (Uitgeverij Holland). Een geweldig debuut. Fantasierijk, beeldrijk, verleidelijk. We gaan nog veel van haar horen.


5 Murray Engleheart & Armand Durieux: AC/DC Maximum Rock & Roll ( The Ultimate Story of the World's Greatest Rock and Roll Band) (Uitgeverij HarperCollins). Een rijk geschakeerd portret van de Australische rockband AC/DC. Een must voor iedere rocker!

6 Wouter Godijn: De dood van een auteur die een beetje op Wouter Godijn lijkt (Uitgeverij Contact). Een intrigerende roman waarin een aantal verhaallijnen op ingenieuze wijze met elkaar vervlochten is. Er zitten typische onverwachte Godijniaanse wendingen in het verhaal. Een prachtige titel!

7 Coen Peppelenbos: Sing Sing (Uitgeverij kleine Uil). Treffende en heldere gedichten in dit poëziedebuut. Anekdotisch, ontroerend, humoristisch.

8 Jan Veenstra: De zomer van '59 (Uitgeverij Passage). Een melancholische weergave van een tijd in een dorp in Drenthe, voorgoed voorbij. Het boek riep in mij herinneringen op aan de tijd toen ik opgroeide in het Drentse Smilde. Het is een mooie roman over vriendschap en liefde.

9 Frans Peeters: De vuisten van Gerard Reve (het gekwelde leven van een gewelddadige alcoholist) (Uitgeverij Monitor). Een kijkje in de keuken van de Grote Reve. De neurotische Reve hield zich tijdens zijn getormenteerde leven staande door geweld en drank. Die twee blijken onlosmakelijk met elkaar verbonden te zijn en zijn een voedingsbron voor zijn werk geweest.

10 Nyk de Vries: Motorman en 39 andere proza gedichten (Friese Pers Boekerij). Absurdistische gedichten. Geen woord teveel en bij de hoogtepunten ontiegelijk grappig.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker, Nick ter Wal, Julien Oomen, Giny Backers en Wouter de Vries

vrijdag 28 december 2007

Top 10 - 2007 (11) Wouter de Vries

Wouter de Vries is docent Nederlands aan het Gomarus College in Groningen. Hij was (tweedegraad) en is (eerstegraad) ook een student van mij. Hij was een van de opichters van de 'Stichting Student en Literatuur', maar die had slechts een kort leven (of bestaat de stichting nog). Ongetwijfeld zal Wouter de Vries in de toekomst wel bij andere literaire projecten betrokken raken.


Gerbrand Bakker – Boven is het stil
Prachtige verstilde roman waarin het landschap op z'n allermooist wordt beschreven. Daarnaast een indrukwekkend mooi verhaal.

Frank Westerman – Ararat
Beklemmend verhaal waarin de reis onderhevig is aan de filosofie – daar kan Mak nog iets van leren.


Willem Jan Otten – Waarom komt U ons hinderen
Eerlijke, diepgaande essays over Ottens helden, die ook mijn helden zouden kunnen zijn.

Dimitri Verhulst - Mevrouw Verona daalt de heuvel af
Ernstige humor, prachtige stijl, originele taal.

Bernlef – Op slot
Een verhaal zoals Bernlef het kan schrijven: niets te veel, niets te weinig.

Wislawa Szymborska - Dubbele punt
De Herzberg van het Oostblok, denk ik soms. Maar dat is natuurlijk niet waar. Dit is puntiger, helderder en gewoon veel beter.

Kader Abdolah – Huis van een moskee
Prachtige roman, gewoon prachtig.

Shusaku Endo – Stilte
Een kille, duistere, afstandelijke roman die tegelijkertijd beklemmend en intrigerend is.

Stefan Hertmans – Het zwijgen van de tragedie
Prachtige essays waarin het onzegbare, de stilte en het zwijgen centraal staan.


Cees Nooteboom – Tumbas
De verhalen geven het romantische gevoel dat je hebt als je bij een graf staat: je bent nooit zo dichtbij het verleden geweest.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker, Nick ter Wal, Julien Oomen en Giny Backers

Top 10 - 2007 (10) Giny Backers

Snijders wordt nog eens populair. Dit jaar op nummer 1 bij Giny Backers, boekhouder bij boekhandel Nijhof & Lee in Amsterdam en op dit log ook bekend als de weeklezer. Wij wisselen al jaren top tien-lijstjes uit aan het einde van het jaar, maar Giny gaat voor het eerst publiek:

Achter de titel staat het jaar van uitgave. Dat vind ik belangrijk.

1 A.L. Snijders - Ik ben de vreemdeling die naar de herfst moet gaan,
1997


2 H.H. ter Balkt - Zwijg, 1973
3 Ian McEwan - On Chesil Beach, 2007
4 Virginia Woolf - Jacob's Room, 1922 (toen het nog niet op de
leeslijst van de NRC stond)
5 Kristien Hemmerechts - De waar gebeurde geschiedenis van Victor en Clara Rooze, 2005
6 Rachel Cusk - Arlington Park, 2006


7 Dimitri Verhulst - De kamer hiernaast, 1999
8 R.C. Sheriff - The Fortnight in September, 1931
9 Ilja Leonard Pfeijffer - Het ware leven, een roman, 2007
10 Giorgio Bassani - The Garden of the Finzi-Continis, 1962

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker, Nick ter Wal en Julien Oomen.

donderdag 27 december 2007

Top 10 - 2007 (9) Julien Oomen

Julien Oomen is mijn redacteur bij de Arbeiderspers. Hij studeert literatuurwetenschappen (geloof ik) en werkt bij het Concertgebouw en weet dus ook nog heel veel over muziek.

Bij deze mijn top tien, mocht ik nog op tijd zijn... Helaas geen boeken die dit jaar verschenen. Wel allemaal dit jaar gelezen.


1. Dostojevski - De Gebroeders Karamazov (ge-wel-dig, de humor in de vrouwelijke hysterie en vooral de ongekend grootse liefde voor de personages. Het boek over Aljosja dat er niet meer kwam is een groot gemis)
2. Salman Rushdie - The Ground Beneath Her Feet (episch op zn Homerus, vol met muziek, poezie, slechte en goede songteksten, humor, virtuositeit en gepaste taalglamour/overmoed van de grootmeester, wiens laatste boek Shalimar the Clown ik overigens bijzonder teleurstellend vond)
3. W.F. Hermans - Nooit meer slapen (ja, echt waar, had ik nog niet gelezen....prachtig!)
4. Georges Perec - Een man die slaapt (pure verstilling, sprankelende ode aan de lethargie)
5. Fernando Pessoa - Boek der Rusteloosheid (persoonlijke Bijbel, een boek om altijd willekeurig in alle richtingen te blijven lezen)
6. Boelgakov - De Meester en Margarita (Ik ben niet zo lyrisch als sommigen, maar schitterend boek natuurlijk, krampen van het lachen om die Behemoth)
7. Reinaldo Arenas - Antes que Anochezca (eerlijk en zacht als een vertelstem kan zijn, autobiografie van een poetisch leven)


8. Kurban Said - Ali & Nino (pageturner, werelden die botsen, samenvallen, instorten en weer opbloeien, dankzij/ondanks de liefde. NB: Bijzonder mooi begin van een boek)
9. Jean-Paul Sartre - L'Enfance du chef (rake kleine woorden over de gekte van het klein zijn, jeugdige ogen die twijfelen over de echtheid der dingen)
10. Ian McEwan - Amsterdam (niet groots en geen terechte Booker Prize winnaar maar wel fijn vakantieboek/pageturner)

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand, Igor Wijnker en Nick ter Wal.

Kerstsfeer in Ede

Een zingende kerstbal (ik mocht hem zo meenemen).

dinsdag 25 december 2007

Top 10 - 2007 (8) Nick ter Wal

Nick ter Wal is begenadigd verkoper bij De Slegte in Groningen. Sinds kort is hij ook redactielid van Tzum. En omdat de centrale verwarming in zijn huis ermee ophield had hij deze dagen een verhoogd meisje-met-de-zwavelstokjes-gevoel. Hij schreef zich warm met deze top tien (in willekeurige volgorde):

J.M. Coetzee, Elizabeth Costello


Martha Cooley, The Archivist
Beheerder van brieven van T.S. Eliot waarop een embargo rust moet de verleidingen van een kunstenares weerstaan. Soms wat al te romantisch, maar de mooie zinnen en vele citaten uit Eliots gedichten maken veel goed.

Kees Lekkerkerker en Hans Warren, Een verstokt necrofiel
Menno Voskuil bundelde de omvangrijke correspondentie tussen de excentrieke Slauerhoffkenner en de Zeeuwse bard; Jan Keijser van de Avalon Pers maakte er een mooi boek van. Vers van de pers. Alleen te bestellen bij de bezorger.

Frans Kellendonk, Bouwval
Kellendonk herlees ik graag, niet alleen Mystiek lichaam maar ook zijn verhalen. 'De waarheid en mevrouw Kazinczy' is mijn favoriet.

Marjolijn Februari, De literaire kring
Grandioze roman.


Hans Engberts & René Hesselink, Oude Gracht 234
Tweede deel van het beruchte winkeldagboek van het Utrechts antiquariaat Hinderickx en Winderickx. De directeuren van dit antiquariaat kunnen geweldig schrijven. Sommige anekdotes vergeet ik nooit. Filosofischer dan deel éen, maar helaas minder omvangrijk. Wie hun winkel bezoekt, loopt het risico vereeuwigd te worden. Doen dus.

Marcellus Emants, Een nagelaten bekentenis
'Mijn vrouw is dood en al begraven.' De daaropvolgende zinnen zijn minstens zo memorabel.

Jac. van Hattum, Verzen
Mooie ramsj.

J.C. Noordstar, De zwanen en andere gedichten
Studentikoze, absurde gedichten van deze zondagsdichter, in een charmante uitgave, gedrukt in de drukkerij van de fameuze H.N. Werkman.


Benno Barnard, Het tongbotje
Langverwachte bloemlezing uit ruim twintig jaar poëzie laat mooi de ontwikkeling van zijn dichterschap zien. Lees ook de autobiografie Eeuwrest en de essaybundel Dichters van het avondland. Dat zijn laatste boek nergens in de prijzen is gevallen, daar begrijp ik nu niks van.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens, Anton Brand en Igor Wijnker.

Kerstsfeer bij de weeklezer

'Ik sta nooit mooi op jouw foto's,' zei Giny Backers (aka de weeklezer). Dus deed ik mijn best en dit is dan het beste portret van de elf (de benen mochten er niet op, en geen onderkin).

'Maar nu zie je helemaal niet dat het kerst is,' zei Giny, want ik zat naast de alternatieve kerstboom te kieken. Die moeten we er dus maar bij denken. De kat was intussen bezig met allerlei speelspul op de vloer, o.a. sinterklaaspapier.

Dus zelf maar weer voor sneeuwpret gezorgd en een hiphopkerstliedje: klik hier.

maandag 24 december 2007

Top 10 - 2007 (7) Igor Wijnker

Igor Wijnker is journalist/schrijver. In januari komt zijn biografie over basketbalcoach Ton Boot uit: Bezeten. Bij Nieuw Amsterdam (dit is al de derde auteur van deze uitgeverij). Wijnker woont in het noorden en houdt ook een blog bij. Een at random-top 10 van Igor Wijnker:

Eerste schok bij het bekijken van mijn stapeltje beste boeken van 2007: wat lees ik toch weinig Literatuur.
Al zou ik niet kunnen zeggen wat dat precies is: literatuur met een hoofdletter L Ik snap bijvoorbeeld niet waarom iedereen zo dweept met Arnon Grunberg. Daar begin ik nu over omdat ik de Asielzoeker aan het lezen ben. Natuurlijk is hij geniaal en bij vlagen grappig, maar ook zeer vermoeiend. Op bladzijde 117 smachtte ik al naar het eind (op blz. 352). In elke alinea weer een aforisme en dan al die herhalingen. De vraag die bij mij tijdens het lezen telkens terugkeerde: waar was zijn eindredacteur (m/v)? Als dit een verontrustend boek is, zou je eens Platform van Houellebecq moeten lezen.
Maar goed, Grunberg won er belangrijke prijzen mee, dus ik zal het wel bij het verkeerde eind hebben.

Bovendien zouden we het een beetje gezellig houden en moet het hier over mijn beste boeken van 2007 gaan. Het was een mooi jaar waarin een geweldig nieuw blad werd gelanceerd (Torpedo) en ik met tintelend plezier een schrijver ontdekte (A.L. Snijders).

Maar literatuurpuristen zijn dus gewaarschuwd: dit kan een aanstootgevend lijstje worden. Van een non-fictie angehaucht lezer.

In willekeurige volgorde:

Jake Halpern - Was ik hier maar nooit gaan wonen. Laat je niet misleiden door die verschrikkelijke titel. Braving Home heet het origineel. Verhalen over Amerikanen die op onmogelijke plekken wonen. Halpern beschrijft hun levens en drijfveren gortdroog, maar met veel empathie en subtiele humor. Journalistiek op zijn best.

Arthur van den Boogaard – De beste 141 Nederlandse en Vlaamse sportverhalen van 1945 tot nu. Je moet wel een beetje van sport houden, maar dan heb je ook een schatkist aan prachtige verhalen. Ook qua gewicht. Ruim twaalfhonderd bladzijden met liefde en verstand samengesteld en erudiet ingeleid.

Siemon Reker - Zakwoordenboek Gronings-Nederlands en Nederlands-Gronings. Onmisbaar in het survivalpakket van elke nieuwe Groninger. En het geeft mij hoop dat ik ooit nog eens de weermannen van TV Noord ga begrijpen.

Daniel Coyle – Lance Armstrongs Oorlog. Zelfs als je weinig van wielrennen moet hebben en een hekel hebt aan Lance Armstrong is de kans groot dat je wordt meegesleept. Sinds dit boek kijk ik anders naar wielrenners.

Erik Brouwer – De Hemel is een basketbalveld/De ronde van Italië. Geheel terechte winnaar van de Hard Gras prijs met een verhaal over Ernest Hemmingway, al leverde hij mijns inziens de grootste prestatie met De Ronde van Italië. Een dagelijks maar zeker niet alledaags verslag van deze wielerronde. Laatste kopij leverde Brouwer direct na de slotetappe in op 3 juni. Diezelfde avond ging het naar de drukker. En dan nu het bijzondere: over vijftig jaar is het nog steeds lezerswaardig.

Richard Klinkhamer – Woensdag gehaktdag. Wat je ook van Klinkhamer kan zeggen (dat ie bijvoorbeeld een psychopaat is, een vuile moordenaar die munt slaat uit zijn misdaad): hij kan wel schrijven. Ik kreeg het boek als pdf-bestand toegestuurd en moest de 192 pagina’s noodgedwongen van mijn beeldscherm lezen. Dat lukte binnen een dag.

Han Ceelen & Jeroen van Bergeijk - Meer dan de feiten (gesprekken met auteurs van literaire non-fictie). Al noem ik dit boek hier vooral om de Amerikaanse versie (en inspiratiebron van Ceelen en Van Bergeijk) aan te prijzen: The New New Journalism. Inspirerend, praktisch, maar ook gevaarlijk -als je zoals ik een biografie aan het schrijven bent en denk dat je veel werk hebt verricht.

De Bosatlas van Nederland. Megalomaan naslagwerk waar je heerlijk in verdwaalt en op zoek kunt gaan naar onze identiteit. Staat bovendien heel mooi in onze nieuwe kast. Kan ook van pas komen om een inbreker mee knock out te slaan.

Gerbrand Bakker – Boven is het stil. Prachtig verstilde roman, die weer eens bewijst: minder is meer. Als je meer wilt van Bakker zou je trouwens eens op zijn weblog moeten kijken.

Tom Hodgkinson – Leve de vrijheid. Een boek dat je leven op zijn kop kan zetten. In bijna vierhonderd prikkelende bladzijden vertelt de schrijver hoe je vrij kunt leven. Meestal zijn dat soort boeken tenenkrommend, maar Hodgkinson is uitermate belezen heeft een aanstekelijke stijl. Je krijgt niet alleen zin in het leven, maar ook om de tientallen boeken waaruit hij citeert te gaan lezen.


Elizabeth Gilbert - Eten, bidden, beminnen. Ik heb er geen verstand van, maar: is dit nou chicklit? Hoe dan ook: het is aanstekelijk geschreven door een jonge schaamteloze New Yorkse met veel zelfspot. En het jammerlijke is: ik heb het nog lang niet uit. Het ligt namelijk op de burelen van PIT Magazine, waarvoor ik het recenseerde. Ik hoop tenminste dat het er nog ligt, want het zou ook kunnen dat het (net als de scanner) door de curator is gevorderd. PIT Magazine werd na twee nummers opgedoekt en de uitgever failliet verklaard.
Tot zover mijn carrière van boekbespreker.
En daar plukt u nu ook de wrange vruchten van, anders had ik hier vast meer echte Literatuur kunnen noemen.
Volgend jaar beter.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos, Doeke Sijens en Anton Brand.

zondag 23 december 2007

Top 10 - 2007 (6) Anton Brand

Schrijver Anton Brand nam dit jaar afscheid als de grote man achter de Van der Leeuw-lezing. Maar stilzitten is er niet bij: hij nam meteen plaats in het bestuur van Letter en stad en hij rondde dit jaar een autobiografische roman af, die waarschijnlijk volgend najaar zal verschijnen. De top 10 van oud-criticus Anton Brand:

De top-10 van boeken die ik in 2007 las

1 Breyten Breytenbach, De windvanger

Op uitnodiging van Studium Generale en de Stichting Letter en Stad mocht ik op 8 mei j.l. Breytenbach inleiden en interviewen in de Aula van het Academiegebouw. Hij was in Nederland bij het verschijnen van een keuze uit de gedichten die hij tussen 1964 en 2006 schreef, door uitgeverij Podium fraai en verzorgd bijeengebracht in De windvanger. De kloeke uitgave (325 pp.!) is tweetalig, in het Zuidafrikaans en het Nederlands, en leest als een autobiografie. Het is poëzie om voor te dragen, desnoods te zingen, en vaak te herlezen – meeslepend, verhalend, intens, ontroerend. Het gesprek, die avond, was heel bijzonder. (Andere auteurs die ik dit jaar met plezier mocht interviewen waren Coen Peppelenbos bij het verschijnen van Sing Sing en Doeke Sijens bij het verschijnen van Friese jongens.)

2 Ian McEwan, On Chesil Beach
Fascinerende korte roman van de belangrijkste schrijver die Engeland op dit moment kent. Huwelijksdag draait uit op een scheiding. McEwan is een grootmeester van het kleine gebaar en de grote gevolgen. Diepe gedachten over het verschil in (seksuele) moraal tussen de vroege jaren zestig en nú.

3 Stelios Galatopoulos, Bellini. Life, Times, Music
Gedegen, maar uiterst boeiende biografie van Vincenzo Bellini (1801-1835), de meest intense componist van het belcanto. Het is verrukkelijk om te lezen over de premières van “La Sonnambula”, “Norma” en “I Puritani”, zijn samenwerking met de librettist Romani, zijn liefdes en zijn ontijdige dood in een dorpje bij Parijs. Oók mooi is het boek bij de CD “Maria” van Cecilia Bartoli, over het leven van de sopraan Maria Malibran (1808-1836). Bartoli zingt Bellini zó mooi…!

4 Alan Hollinghurst, The Line of Beauty
Fascinerende roman van de op één na belangrijkste schrijver die Engeland op dit moment kent. Familiedrama, politieke geschiedenis, tijdsbeeld van de Thatcher-era.

5 Frank Westerman, Ararat
Mooi geschreven, moedige en intrigerende studie naar de wortels van ons religieus bewustzijn. Het beklimmen van die berg is bijzaak.

6 Eric-Emmanuel Schmitt, Meneer Ibrahim en de bloemen van de koran
Verhaal van een Franse roman- en theaterschrijver, geboren in 1960. Joods jongetje raakt in het Parijs van de jaren zestig, in de rue Bleue, bevriend met een oude Arabische kruidenier. Maar wat is blauw, wat is een Arabier en wat is joods-zijn? Een juweeltje.

7 Kader Abdollah, Het huis van de moskee
Eindelijk gelezen, mede ter voorbereiding op Kader Abdollahs prachtige betoog tijdens de Van der Leeuw-lezing op 26 oktober j.l. Wie deze roman opslaat, kan hem niet meer wegleggen. Natuurlijk is het níet het op één na beste boek in de Nederlandse taal – zo’n verkiezing is onzin –, maar het is wel breed en groots, veelomvattend en meeslepend. Wat een verteller!

8 Bernlef, Op slot
Excellente literaire roman. Bernlef wil enkel en alleen een mooi verhaal mooi vertellen, en kan dat als weinig anderen. Vakmanschap.

9 Floortje Zwigman, Een groene bloem
Trilogie over de cercle van Oscar Wilde in het laat-negentiende-eeuwse Londen (Schijnbewegingen, Tegenspel en Kersenbloed). Gewoon goed gedaan. Levendig. Onderhoudend. Een echt voorlees-boek voor onderweg in de auto. Al vraag je je af: wat bezielt een leuke, jonge vrouw uit Middelburg om een pseudoniem te nemen en zulke dikke boeken te schrijven over een straatarme escortboy?


10 Shyam Selvadurai, Swimming in the monsoon sea
Jeugdroman over een jongensliefde van de schrijver van Funny boy en Cinnamon Gardens. Sri Lanka, 1980. Selvadurai is een scherp observator van de sociale en culturele verschillen tussen mensen, en kan hunkering, verlangen en verlies met veel gevoel beschrijven.

Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten, Annet Peppelenbos en Doeke Sijens.

Laatste dag Natuurmuseum

Vandaag sloot het Natuurmuseum in Groningen defintief de deuren. Jammer. Ik kwam er niet vaak omdat ik nu eenmaal niet zo'n natuurmens ben en omdat het museum zich nogal richtte op kinderen en de combinatie natuur én kinderen zo'n beetje de optelsom is van alles wat erg is.
Met Alfred er vanmiddag toch nog doorheen gelopen, omdat het me vooral herinnert aan de tijd dat het Gronings Museum er nog zat onder de bezielende leiding van Frans Haks (de huidige directeur is net zo bezielend, maar voornamelijk in het aanprijzen van Russische koektrommelkunst). Toen was het nog spannend om die trappen op te lopen voor weer een ervaring die je kunstopvattingen onderuit haalde.


Nog maar één keer struinen door de ruimtes, wie weet wanneer dat weer kan. Alfred kijkt naar het bijzondere glazen plafond dat hem aan de houten plafonds in kerken doet denken. Ik fotografeer een halve kat voor de weeklezer en zo gaan we de zalen een voor een langs.




We groeten nog voor een laatste keer de kleine uilen die her en der te vinden zijn in het museum en gaan dan als een van de laatste bezoekers door de houten deuren naar buiten.


Tenslotte door de mooie tuin met die aparte waterfontein en dan is het voorgoed donker.

Top 10 - 2007 (5) Doeke Sijens

De vijfde in de rij is Doeke Sijens, prozaïst, biograaf, essayist en wat niet al. Om het wat spannender te maken heeft hij de top tien in omgekeerde volgorde gezet:

Hier is mijn top tien voor 2007:

10 Louis Begley: Matters of honor
Prachtige roman over de vriendschappen die in de vijftiger jaren op de universiteit ontstaan en lang doorwerken.

9 Giorgio Bassani: De tuinen van de Finzi-Continis
Terecht klassiek, eindelijk gelezen

8 Hermione Lee: Edith Wharton
Uitgebreide en zeer leesbare biografie over een van de allerbeste Amerikaanse auteurs.

7 Robert Wilson: The hidden assassins
Complexe detective met een Spaanse politieman in de hoofdrol. Fraai spel met de verwachtingen van de lezer.

6 Reginald Hill: The death of Dalziel
De televisieserie over de politiemannen Dalziel & Pascoe is erg goed, de romans (ook deze) nog veel beter.

5 Robert Byron: The road to Oxiana
De moeder van alle literaire reisboeken (uit 1937) geschreven in een nog steeds zeer moderne stijl.

4 Jocelyn Brooke: The Military Orchid and other novels
Trilogie van een wat vergeten Engelse schrijver over zijn jeugdjaren en zijn fascinatie voor planten en vuurwerk. Na lezing meteen al zijn andere boeken aangeschaft.

3 Aaron Hamburger: Faith for beginners
Zeer geestige roman over de vakantie van een joodse Amerikaan in Israël, waarbij de relatie met zijn ouders een belangrijke rol speelt.

2 Daniel Mendelsohn: The lost
Geweldig boek, prachtig geschreven, over de zoektocht van de schrijver naar zijn in de Holocaust verdwenen familie.

1 André Aciman: Call me by your name
Zinderende roman over een eerste, alles bepalende liefde.


Lees ook de top tien van: Bart Temme, Derwent Christmas, Jan Paul Schutten en Annet Peppelenbos.

zaterdag 22 december 2007

Top 10 - 2007 (4) Annet Peppelenbos

Mijn zus leest ook heel veel. Sommige boeken ken ik zelfs helemaal niet. Maar als zij weer naar een ver land op vakantie is, krijg ik de kans om haar boekenkast te plunderen. Hier is de keuze van Annet:

Mijn top 10
van boeken waar ik dit jaar van genoten heb.
Soms zelfs tot tranen toe, van ontroering of van het lachen.

1 Khaled Hosseini: Duizend schitterende zonnen
2 Silvia Witteman: Pekingeend bij nacht
3 Arthur Golden: Dagboek van een geisha
4 Esther Verhoef: Rendez-vous
5 Sophie van der Stap: Meisje met negen pruiken
6 Khaled Hosseini: De vliegeraar
7 Sophie Kinsella: Shopaholic & baby
8 Esther Verhoef: Close-up
9 Elizabeth Gilbert: Eten, bidden, beminnen
10 Vonne van der Meer: Take 7

Sneeuwbalpret met de familie Peppelenbos

Don't send a lame Holiday eCard. Try JibJab Sendables!

Inburgeringscursus Groningen: de vierde druk


En hop, weer een nieuwe druk van de Inburgeringscursus Groningen. Voor wie nog een ideaal kerstcadeau zoekt.

vrijdag 21 december 2007

Kleine uil-elfjes


De elfyourself-site is weer in de lucht. Dus vooruit maar weer: klik hier en zie de kleine uil-elfjes.

Huus is uut

'Mijn werkcolleges waren erop gericht de persoonlijke ervaringen en emoties van mijn studenten een toontje lager te laten zingen, zodat de stem van de technicus beter hoorbaar zou worden,' zegt Esther Jansma in het voorwoord bij de bundel Huus die een bundeling bevat van de gedichten die studenten hebben geschreven tijdens de colleges van de dichteres aan de universiteit van Groningen.

Woensdagavond werd de bundel gepresenteerd, voorafgegaan door een interview dat Ellen Deckwitz de dichteres afnam. Gillis Dorleijn introduceerde daarop, misschien al te ironisch, enkele dichters aan de hand van de korte biografieën die ze hadden gemaakt voor de bundel. En toen las (bijna) iedereen een gedicht voor: Enti Arends, Rik Baas, O. Banki, Ellen Deckwitz, Dick de Gelder, Els Haartsen, Ronny Harmsen, Arjen Hoekstra, Sacha Landkroon, Ruth Koops van 't Jagt, Namkje Koudenburg, Kees Meijer, J. Speelman, Tommy Voortman en Judith van der Wel. Benieuwd van wie we nog meer horen in de toekomst.












Vol trots toonde Esther Jansma daarna het eerste exemplaar van Huus. Tijd om te drinken en te signeren dat het een aard had.