maandag 20 oktober 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Stuk

Stuk

Vol spanning zat ik op de computer te kijken naar de uitreiking van de Man Booker Prize 2014. De BBC-presentatrice interviewde op het balkon van de London's Guildhall twee mensen over de genomineerde boeken en over haar schouders heen zagen we dat het diner beneden in de zaal nog in volle gang was. Toen kwam de juryvoorzitter aan het woord. Het bestek klaterde op de borden. We konden niets horen van wat hij zei, ook nadat alle messen vorken waren neergelegd. Iemand had vergeten het geluid door te verbinden met ons, kijkers op afstand. Er werd teruggeschakeld naar het balkon en daar werd uit arren moede doorgepraat over de nominaties. Opeens veel lawaai beneden, de winnaar was bekend gemaakt: Richard Flanagan. We zagen hem het podium opklimmen en een dankwoord geven. Het geluid in de huiskamer deed het nog steeds niet. Zo dicht bij het literaire wereldnieuws zitten en niets kunnen verstaan. Volkskrantcriticus Hans Bouman tweette: 'BBC really fucked up this year's Man Booker announcement. Bloody shame.'


Pas op voor Adobe Digital Editions (ADE) 4.0. Die werkt namelijk een beetje te goed. Het houdt een groot aantal persoonlijke gegevens bij, onder andere welke boeken je leest en welke pagina's van die boeken. Grote bedrijven als Google, Facebook en Adobe weten meer over ons dan onze vrienden en geliefden. De bibliotheek, die tegenwoordig ook e-books uitleent, adviseert om ADE 4.0 voorlopig maar niet te gebruiken. Vroeger kon je moeder opeens haar hand op je boek leggen en vragen: 'Laatste woord?' Tegenwoordig weet Adobe het antwoord.

Het College van Bestuur van hogeschool Fontys ontsloeg vorige week schrijver A.H.J. Dautzenberg. Niet omdat hij slecht werk afleverde, maar vanwege zijn meningen. Bij bestuurders loopt de stront altijd dun door de broek als ze vermoeden dat hun school in een slecht daglicht kan komen te staan.Hoe je ook over de schrijver denkt: het is een volstrekt ridicule grond om iemand te ontslaan. Collega-schrijvers en -docenten namen het op voor Dautzenberg, maar tevergeefs. Bestuurders tevreden, terwijl zij verantwoordelijk zijn voor een veel grotere imagoschade. Deze week is de kwestie al doodgebloed: de angsthazen hebben voorlopig gewonnen.

Eerder gepubliceerd in de Leeuwarder Courant, 18 oktober 2014.

zaterdag 18 oktober 2014

Top 10 literatuur - week 42


Boek van de maand van DWDD-panel op 1.

De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende literaire titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB en het aantal weken in die lijst.

Week 42
1 (3) Griet op de Beeck - Kom hier dat ik u kus (7) 2e week
2 (2) Jan Paul Schutten - Het raadsel van alles wat leeft (8) 7e week
3 (4) Kader Abdolah - Papegaai vloog over de IJssel (18) 3e week
4 (6) John Green - Een weeffout in onze sterren (19) 17e week
5 (1) Annie M.G. Schmidt - Die van die van u (25) 2e week
6 (7) Khaled Hosseini - En uit de bergen kwam de echo (26) 73e week
7 (5) Paulo Coelho - Overspel (27) 2e week
8 (8) John Williams - Augustus (35) 10e week
9 (9) Jonas Jonasson - De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween (44) 188e week
10 (10) Peter Middendorp - Vertrouwd voordelig (48) 6e week

maandag 13 oktober 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Buchmesse

Buchmesse

Das blaue Sofa is op de Buchmesse, tussen de hallen vol uitgevers, nog steeds een rustpunt. Elke beursdag begint elk half uur een gesprek met een schrijver. Rond twee uur staat het er zwart van de mensen. Zoveel heb ik er niet eens zien staan bij interviews met Herta Müller of Günter Grass in het verleden. De publieke belangstelling betreft Hape Kerkeling, een Duitse tv-komiek die ook een boek heeft geschreven. Ook op de Buchmesse winnen de tv-sterren het van de echte auteurs.

Het is eveneens smoordruk in een andere hal bij de stand van Die Zeit. De in Nederland niet erg bekende Lutz Seiler wordt geïnterviewd over zijn debuutroman Kruso. Bij onze oosterburen heeft hij meer status nu hij drie dagen eerder de Deutscher Buchpreis heeft ontvangen. De 51-jarige auteur, die vooral bekend was als dichter, reageert nog wat schichtig op alle aandacht. 'Waarom duurde het zo lang voordat die roman er kwam?' vraagt de interviewer. Alsof het schrijven van gedichten slechts een hobby is en je pas echt wat gedaan hebt als je een roman op je naam hebt.


Meestal wordt tijdens de Buchmesse bekend gemaakt wie de Nobelprijs voor literatuur krijgt. Nadat Harry Mulisch de prijs elk jaar niet kreeg, kunnen we de laatste jaren melden dat Cees Nooteboom de prijs weer niet heeft gewonnen. Als het Nobelcomité spreekt, zorg ik er altijd voor om in de buurt van de Nederlandse uitgevers te staan. In de stand van Querido veel geschreeuw. Patrick Modiano hoort bij hun fonds (al heb ik zijn halve oeuvre via de Slegte in huis). 'Eric Visser heeft hem niet,' schreeuwt iemand door het dolle van blijdschap. Eric Visser is van De Geus, de uitgeverij die de laatste jaren een indrukwekkende rij Nobelprijswinnaars scoorde. Blijkbaar heeft hij er nu voldoende volgens zijn collega's. Ik loop snel naar een andere hal waar de Franse uitgeverijen zitten. Bij de stand van Gallimard staan maar liefst vijf cameraploegen te filmen. Voornamelijk elkaar, want de auteur is er niet. De uitgevers staan letterlijk in de rij voor de vertaalrechten. Gallimard deelt afspraakbriefjes uit. Je ziet de essentie van de Buchmesse en dat is handel.

Verscheen eerder in de Leeuwarder Courant van 11 oktober 2014.

zondag 12 oktober 2014

Foto's 4 mijl 2014

Hieronder een selectie, maar hier vind je er meer dan 150 (onbewerkt).

zaterdag 11 oktober 2014

Simon's Cat een Halloween Special




Top 10 literatuur - week 41


Allemaal nieuwelingen.

De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende literaire titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB en het aantal weken in die lijst.

Week 41
1 (-) Jan Paul Schutten - Het raadsel van alles wat leeft (3) 6e week
2 (-) Annie M.G. Schmidt - Die van die van u (4) 1e week
3 (-) Griet op de Beeck - Kom hier dat ik u kus (11) 1e week
4 (7) Kader Abdolah - Papegaai vloog over de IJssel (17) 2e week
5 (-) Paulo Coelho - Overspel (22) 1e week
6 (1) John Green - Een weeffout in onze sterren (24) 16e week
7 (3) Khaled Hosseini - En uit de bergen kwam de echo (33) 72e week
8 (2) John Williams - Augustus (34) 9e week
9 (4) Jonas Jonasson - De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween (46) 187e week
10 (5) Peter Middendorp - Vertrouwd voordelig (56) 5e week

maandag 6 oktober 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Oud

Oud

Ik interview de Vlaamse schrijver Dimitri Verhulst naar aanleiding van de toneeluitvoering van De laatkomer. In tegenstelling tot de titel van zijn boek is hij een uur te vroeg aanwezig. Het boek gaat over een oude man die genoeg heeft van zijn vrouw en de familiale verplichtingen. Hij doet alsof hij dementeert en ontsnapt aan zijn eega door in een tehuis geplaatst te worden. 'Het toneelstuk is echt heel erg,' zegt een vrouw die bij de try out aanwezig was tegen Verhulst, vlak voordat ik hem moet interviewen. Drie uur later moet de schrijver bij de première van zijn stuk aanwezig zijn. Hij kijkt me licht vertwijfeld aan. Nederlandse eerlijkheid is niet altijd even welkom.

Als interviewer kun je zo af en toe ook op de verkeerde knoppen drukken. Zijn nieuwste boek Kaddisj voor een kut gaat voor een groot deel over de ervaringen die Verhulst zelf heeft meegemaakt in jeugdinrichting. Vooral het eerste deel vind ik erg goed. Ik vraag of hij er ooit een dikker boek over gaat schrijven, Het verdriet van België door de ogen van Dimitri Verhulst. De schrijver vindt het een foute vraag, omdat hem altijd gevraagd wordt waarom hij zulke dunnen boeken schrijft en hij vindt dat die dunne boeken net zoveel kunnen zeggen als dikke boeken. Willem Elsschot werd ook zijn hele leven gevraagd waarom hij geen dikkere boeken schreef. Ik probeer uit te leggen dat ik het eerste deel zo goed vond dat ik graag meer had gelezen en dat mijn vraag dus een verkapt compliment was. Verhulst gelooft me maar half.

Vandaag ben ik vijftig geworden. Die leeftijd contrasteert sterk met mijn idee dat het echte leven nog moet beginnen. De laatkomer is de titel van mijn leven. Die vaste partner mag nu wel eens komen, die auto voor de deur kan er ook wel van af en mijn mooiste boek moet nog uitgegeven worden. Ik ben echter bang dat ik, zonder dat er maar iets verandert, scheefgroei tussen de naar elkaar toe buigende stapels boeken. Eén aardbeving en ik word verpletterd. Hij stierf in zijn harnas, staat er dan in het in memoriam.

Deze kroniek verscheen eerder in de Leeuwarder Courant op 4 oktober 2014.

vrijdag 3 oktober 2014

Top 10 literatuur - week 40


Kader Abdolah en Esther Gerritsen komen binnen in de top 10.

De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende literaire titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB en het aantal weken in die lijst.

Week 40
1 (1) John Green - Een weeffout in onze sterren (5) 15e week
2 (3) John Williams - Augustus (7) 8e week
3 (2) Khaled Hosseini - En uit de bergen kwam de echo (10) 71e week
4 (4) Jonas Jonasson - De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween (18) 186e week
5 (7) Peter Middendorp - Vertrouwd voordelig (38) 4e week
6 (5) Herman Koch - Geachte heer M (34) 21e week
7 (-) Kader Abdolah - Papegaai vloog over de IJssel (37) 1e week
8 (-) Esther Gerritsen - Roxy (44) 1e week
9 (10) Stefan Hertmans - Oorlog en terpentijn (48) 26e week
10 (7) Franca Treur - Dorsvloer vol confetti (57) 42e week

maandag 29 september 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Reacties

Reacties

Op het festival Nazomerzinnen in Zuidlaren interviewde ik Peter Middendorp. Zijn boek Vertrouwd voordelig heeft zes drukken gehaald binnen drie weken. Waarschijnlijk is dat te danken aan alle commotie over zijn uitspraken over Drenthe. We zaten in een kerk die ruimte bood aan de vele belangstellenden. Nelleke Noordervliet is verbannen naar een kleiner zaaltje. Toch blijkt Middendorp niet heel blij te zijn met alle ophef: de woedende reacties, de stukken in de krant, de bodyguards bij de presentatie in Emmen. Hij vertelt ingetogen, maar met ironie over zijn jeugd. Hij schrikt een beetje als ik zeg dat het ook een inktzwart boek is over een omgeving waaraan je niet kunt ontsnappen. Na afloop zegt een vrouw uit het publiek: 'Het is eigenlijk een heel aardige jongen.' Een beetje teleurgesteld, alsof hij niet voldoet aan de verwachting.

Het land 32 van Daan Heerma van Voss kreeg een merkwaardige ontvangst. Omdat hij woorden als 'avatar' en 'level' gebruikt hebben een paar recensenten het hele verhaal opgevat als een computergame in fictie. In diezelfde kerk vraag ik Heerma van Voss er wat beschroomd naar omdat ik helemaal niets weet van games. Sinds 'Pong' houdt mijn ontwikkeling op. Gelukkig vond de schrijver de interpretatie ook niet houdbaar. De hoofdpersoon is gewoon jong en dan gebruik je dat soort woorden.

Bij thuiskomst zie ik een Facebookgesprekje tussen Jamal Ouariachi en David Pefko. Ik heb wel eens een niet zo positieve recensie over ze geschreven.
Pefko: 'Jamal, voor Coen Peppelenbos aan kanker sterft (ik neem aan dat zijn kanker-light een keertje regular-kanker gaat worden) wil jij dus nog één negatieve recensie van zijn hand, begrijp ik dat goed?' Ouariachi: 'Er is weinig wat mij gelukkiger zou kunnen maken dan dat, David. Gewoon nog één keertje.' Pefko: 'Ja ik deel die mening gewoon volledig hoor, maar je kunt zo'n flikker toch niet gaan dwingen als hij aan de chemo ligt...'
Twee dagen later wordt Ouariachi op de website van Linda gevraagd naar zijn mooiste boek: 'Mein Kampf van Adolf Hitler [...]. Hitler kon trouwens heel aardig schrijven, voor een debutant.' In november verschijnt de nieuwste roman van Ouariachi. Hij is nu al wanhopig op zoek naar een rel.

Deze kroniek verscheen eerder in de Leeuwarder Courant op 27 september 2014.

zaterdag 27 september 2014

Top 10 literatuur - week 39


Franca Treur is dankzij de boekverfilming weer terug.

De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende literaire titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB en het aantal weken in die lijst.

Week 39
1 (1) John Green - Een weeffout in onze sterren (5) 14e week
2 (2) Khaled Hosseini - En uit de bergen kwam de echo (6) 70e week
3 (3) John Williams - Augustus (7) 7e week
4 (6) Jonas Jonasson - De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween (16) 185e week
5 (8) Herman Koch - Geachte heer M (25) 20e week
6 (4) Karl Ove Knausgård - Schrijver (33) 3e week
7 (5) Peter Middendorp - Vertrouwd voordelig (38) 3e week
8 (-) Franca Treur - Dorsvloer vol confetti (40) 41e week
9 (10) Anna Enquist - Kwartet (49) 16e week
10 (7) Herman Brusselmans - Zeik (52) 2e week

Met je skateboard de berg af

Deze film kun je het best op een groot scherm zien met HD aan.

Arbor Skateboards :: James Kelly - Burn It Down from Arbor Collective on Vimeo.


woensdag 24 september 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Leesvrouwen

Leesvrouwen

Sinds Kirsten van Santen in de noordelijke kranten de discussie heeft aangezwengeld over de hoeveelheid boeken van vrouwen die gerecenseerd wordt, let ik vrijdag wat beter wat beter op als ik de recensies opensla. Het lukt ons nog niet elke week om meer dan één vrouw gerecenseerd te krijgen, laat staan dat we altijd evenwicht hebben in de man-vrouwverdeling. Door bij een boek van een vrouw het balkje '#leesvrouwen' te plaatsen zie je in één oogopslag waarin we tekortschieten.

In 1932 schrijft een criticaster in Het nieuws van den dag voor Nederlandsch-Indië een boos stuk over de roman Koelie van M.H. Székely-Lulofs. Hij was het oneens met de manier waarop Nederlanders werden beschreven in dat boek: als uitbuiters van naiëve Indiërs. Hij beëindigt zijn stuk met een oproep die in retrospectief alleen als potsierlijk gelezen kan worden: 'Waar blijft de groote koloniale romancier, die, fouten en tekortkomingen als onmisbaar, zelfs relief gevend détail niet verwaarloozend, den arbeid der "Hollanderen" in deze gewesten tot een geweldig epos omschept en het voor tijdgenoot en nageslacht, voor landzaat en vreemdeling op het hoogland heft der Literatuur?' De man, die in hetzelfde stuk Multatuli een 'triviale leugenaar' noemt, heeft voor Székely-Lulofs de ultieme belediging: haar oeuvre bestaat uit 'dames-handwerkjes'. Hoe tevreden zal hij zijn geweest toen hij het woord tikte en teruglas in de krant . Hoe zelfgenoegzaam klinkt het tachtig jaar later. De geschiedenis is een ander pad ingeslagen dan hij gehoopt had.


Schrijfster Nanda Roep vond de tiplijst van de AKO Literatuurprijs dit jaar teleurstellend gezien het aantal vrouwen op de lijst. Een 'zoekplaatje' vond ze de longlist. Van de 25 boeken zijn er 3 geschreven door vrouwen, dat is dus 12 procent. Het ligt niet aan de jury, want de helft van de jury bestaat uit vrouwen. Ongeveer tegelijkertijd werden de vijf genomineerden voor de Anton Wachterprijs bekend gemaakt. Slechts één man maakt kans op de prijs voor het beste debuut (nog altijd 20 procent). Er is dus hoop dat de tiplijst van AKO Literatuurprijs over enige tijd ook een betere afspiegeling laat zien van de bevolking. Hopelijk gebeurt dat binnen tachtig jaar.

Deze kroniek verscheen eerder in de Leeuwarder Courant op 20 september 2014.

woensdag 17 september 2014

Top 10 literatuur - week 38


Nieuw in de top 10: Peter Middendorp en Herman Brusselmans.

De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende literaire titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB en het aantal weken in die lijst.

Week 38
1 (1) John Green - Een weeffout in onze sterren (4) 13e week
2 (3) Khaled Hosseini - En uit de bergen kwam de echo (5) 69e week
3 (2) John Williams - Augustus (6) 6e week
4 (5) Karl Ove Knausgård - Schrijver (13) 2e week
5 (-) Peter Middendorp - Vertrouwd voordelig (16) 2e week
6 (4) Jonas Jonasson - De 100-jarige man die uit het raam klom en verdween (17) 184e week
7 (-) Herman Brusselmans - Zeik (21) 1e week
8 (6) Herman Koch - Geachte heer M (23) 19e week
9 (7) Dimitri Verhulst - Kaddisj voor een kut (40) 3e week
10 (8) Anna Enquist - Kwartet (44) 15e week

maandag 15 september 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Manuscripta

Manuscripta

Op zondag vond Manuscripta plaats, de traditionele start van het boekenseizoen. Voor het eerst werd dit evenement in Utrecht gehouden. Er kwamen volgens Boekblad zo'n 15.000 mensen op af. Dat is hartstikke fijn en de sfeer in de stad was dit jaar zeer aangenaam. Een beetje jammer was het dan ook dat er slechts kleine zaaltjes beschikbaar waren voor de schrijversoptredens. Adriaan van Dis en Kees van Beijnum werden bijvoorbeeld ondervraagd over hun nieuwe boek door Wim Brands in een zaaltje met zestig zitplaatsen en veertig staanplaatsen. Een half uur voor tijd was het al enorm dringen geblazen en werd het zo benauwd dat ik gevlucht ben. Bij andere zaaltjes kreeg ik niet eens de kans om te vluchten omdat de zaal bij voorbaat al propvol zat. Daar sta je dan, met een perskaart (Leeuwarder Courant, weblog Tzum) op je overhemd geklemd, naar dichte deuren met briefjes 'vol = vol' te kijken.

Zaal interview Van Dis en Van Beijnum een half uur voor aanvang
Is 2018 niet een mooi jaar om de start van het boekenjaar naar Leeuwarden te halen, aan de voet van de Oldehove? In het stadhuis, bij Tresoar, bij het Historisch Centrum is ruimte genoeg om schrijvers te interviewen. Als elke grote schrijver twee keer optreedt, hebben genoeg mensen de kans om bij een gesprek aanwezig te zijn. Het moet toch lukken om van Manuscripta weer een inhoudelijk interessant evenement te maken, met goede interviewers? Andrea van Pol vraagt aan Philip Huff en Thomas Heerma van Voss: 'Hebben alle jonge schrijvers een baard?'

Grootste probleem is om uitgeverijen en schrijvers naar een andere plaats dan Amsterdam te lokken. In Utrecht ontbraken enkele grote uitgeverijen op de boekenmarkt, zoals Nijgh & Van Ditmar, De Arbeiderspers, Van Oorschot. Te dure stands, niet geïnteresseerd in de wereld buiten de hoofdstad, te weinig mankracht? Ze horen er gewoon te staan. De baas van de CPNB, Eppo van Nispen, losgescheurd uit een gesprek met Isa Hoes, kwam tijdens de nazit naar de Tzum-redactie toe en verzekerde ons dat Manuscripta uit Amsterdam wegbleef. Een redactielid hoorde de perschef op een vol rookbalkon praten over de kandidatuur van andere steden. De hoogste bieder mag Manuscripta organiseren. Als je geld hebt, gaan vele deuren open.

Deze kroniek verscheen eerder in de Leeuwarder Courant, op 13 september 2014

zondag 14 september 2014

Alexander Reeuwijk gaat reisboek schrijven voor Uitgeverij kleine Uil

In aanwezigheid van onze tijdelijke kracht Welmoed van Dijken tekenden Alexander Reeuwijk en Peter ten Hoor de contracten voor een reisboek over Iran dat Reeuwijk volgend jaar bij Uitgeverij kleine Uil zal uitgeven. Het is het eerste boek van de vernieuwde reeks reisboeken (over de andere drie die geschreven worden later meer).




Wie al een voorproefje van het boek wil lezen: in Stad Magazine staat al een groot stuk uit zijn boek.