maandag 30 juni 2014

Kroniek Leeuwarder Courant: Ironie

Ironie

Schateren om het nieuws doe ik zelden, maar als je leest dat de top van ABN Amro zichzelf twintig procent loonsverhoging gunt en een persbericht laat uitgaan waarin ze spreken van 'versobering' dan klatert mijn lach door de kamer. Of als de EO plannen heeft om een Anne Frank-spektakel op te voeren tijdens 4 mei. Carice van Houten speelt Anne en zingt 'Ik voel me zo verdomd alleen' en Jack van Gelder laat zich opnieuw inhuren als verrader 'Daar sta je dan, de dag die je wist dat zou komen is eindelijk hier'. Je hoopt dat een paar uur later een tegenbericht komt, zoals laatst met die homowijk in Tilburg, maar je bent verbijsterd als die nieuwsberichten toch waar blijken te zijn.

Gerrit Komrij, volgende week al weer twee jaar dood, was een meester van de ironie en het sarcasme. Zo schreef hij in 1973 een berucht geworden recensie over Een romance van Dirk Ayelt Kooiman waarin hij het boek 'met sleetse termen en loftuitingen uit de ramsj' regelrecht het graf in prees: 'wij kunnen dan ook niet anders besluiten dan met te zeggen dat wij wederom reikhalzend uitzien naar een nieuw werk van deze briljante auteur.' Het leverde de recensent nog tijdenlang telefoontjes op van vrienden van Kooiman die hem vroegen 'hoe ik het nou bedoelde'.

Gerrit Komrij en Camile

In de Volkskrant schreef Max Pam een column met de titel 'Met de islam heeft het allemaal niets te maken' waarin terroristische daden van groepen als ISIS, Boko Haram, Al Shabaab en de Taliban werden besproken aan de hand de clichéverdedigingen uit het Westen: 'Taliban lijkt in geen enkel opzicht op de ware islam.' Er kwamen honderden boze reacties, vooral van mensen die de ironie niet doorhadden. 'Dat ironische en aanverwante stijlfiguren langzaam verdwijnen, zou weleens een van de gevolgen kunnen zijn van de ontlezing,' concludeerde Pam deze week. Twee dagen later verscheen een reactie van Arnon Grunberg op de voorkant van dezelfde krant: 'Voor zijn oeuvre verdient Pam de P.C. Hooft-prijs. Vindt u dat ook? Sluit u zich aan bij de vereniging Geef Max De Prijs, die ik na het WK zal oprichten.'

Deze kroniek verscheen eerder in de Leeuwarder Courant op 28 juni 2014.

Geen opmerkingen: