Harry Mulisch overleden (1927-2010)

Zie verder op Tzum.info.

Robert Menasse en Bernhard Schlink in Groningen

Mut zur Bildungsreform - Dr. phil. Robert Menasse (25.01.2010)
Originally uploaded by SoWiMax
Een Deutsche Welle overspoelt Groningen volgende week: twee grote Duitse schrijvers doen de stad aan:

Robert Menasse treedt op 9 november op in de theaterzaal in het Harmoniegebouw. Hij leest voor uit Ich kann jeder sagen - Erzählungen vom Ende der Nachkriegsordnung. De voertaal is Duits.
12.30-14.00 uur, Harmoniegebouw, Oude Kijk in't Jatstraat 26, Theaterzaal. Zie hier.

Bernhard Schlink treedt op 10 november op bij Selexyz Scholtens. Schlink is onder meer bekend van de wereldwijde bestseller De voorlezer. Hij zal geïnterviewd worden. De voertaal is Engels.
20.00-22.00 uur, Selexyz Scholtens, Guldenstraat 20. Zie hier.

Nederland leest borsten rond en vele duivels

Of toch Jacoba van Velde. Lees verder op Tzum.

Poeslief is uit

De onvermoeibare Henk van Zuiden heeft twee nieuwe bloemlezingen samengesteld voor Rainbow Essentials: Poeslief en Hondstrouw. In de eerste staat mijn gedicht 'Katten horen niet op straat'. Ik mis wel het ultieme poezengedicht van Fritzi Harmsen van Beek, maar misschien mag dat wel niet gebloemleesd worden. Daar tegenover staan vele nieuwe gedichten en dichters.
De bundels kosten slechts €9,95 per stuk.

Ramsey Nasr weer gecentreerd

Je kunt erop wachten als Ramsey Nasr weer eens een gedicht mag voorlezen bij Pauw & Witteman en elke keer neem ik me voor om me op het gedicht te concentreren en niet op de presentatievorm. Zeker als je het met Nasr eens bent en de stroom aan akelige reacties leest onder het item op de site van Pauw & Witteman. Erger je niet, wind je niet op, denk je. Maar daar rollen de eerste regels over het scherm en dan hebben ze aleer het gedicht gecentreerd! Op de site is de oorspronkelijke vorm wel gehandhaafd, waarom moet elk gedicht van Nasr op tv er dan uitzien als een amateurgedicht?

The revenge of the koolmees

Ik woon in een oud huis. Zo langzamerhand raakt alles in dat huis vervangen. Binnenkort moet ook mijn deur naar het balkon op de eerste verdieping vervangen worden door een gloednieuwe deur met dubbel glas. Ik zou nooit opgemerkt hebben dat die deur aan vervanging toe was als ik gisteren niet heel veel lawaai hoorde aan die deur (die grenst aan mijn wc). Ik dacht eerst dat er aan de buitendeur gemorreld werd en laatst, toen ik onder de douche stond, hoorde ik ook al zulke vreemde geluiden.
Ik keek door het raam van de balkondeur en zag daar een mees heel erg hard bezig met het slopen van mijn deur. Moedwillig. Hij keek mij nog door het glas aan en weigerde weg te vliegen, terwijl ze normaal bij het minste of geringste wegvluchten. Pas toen ik hard op de ruit tikte, vloog hij weg, alsof ik de ordeverstoorder was.
Aan de buitenkant zag ik de enorme schade die het beest had aangericht. Bijna door de hele plank heen. Als ik van binnen hard duw, dan gaat mijn vinger erdoorheen. Ik heb de boel eerst maar gekit om erger te voorkomen en de mees op aftsand te houden.

De hele winter geen pinda's meer!

Shortlist voor het Beste Groninger Boek

De essays van C.O. Jellema, gebundeld in Een open plek, zijngenomineerd voor het Beste Groninger boek in de categorie non-fictie. Hieronder het juryrapport en de complete shortlist.

Fictie:

Christien Boomsma, De heks van de bibliotheek, De Vier Windstreken, 2010
Volgens de regelen der kunst geschreven jeugdboek in het fantasygenre dat niet alleen een spannend avontuur biedt, maar ook de lezer aan het denken zet over andere werelden, andere verhoudingen en andere mogelijkheden. Meeslepend van begin tot eind.

Wouter Godijn, Mijn ontmoeting met God en andere avonturen, Uitgeverij Contact, 2010
Een verhaal over schrijven, vertellen en leven, over fictie en werkelijkheid, dat toch niet in het postmoderne spel blijft steken door de bijzondere stijl, de vele gedenkwaardige zinnen die tegelijkertijd komisch en ontroerend werken. 'Leest lekker weg', wat in dit geval géén negatieve connotatie is.

Bill Mensema, Fietsen met Bob Dylan, Uitgeverij Passage, 2009
Roman van de oud-punker Bill Mensema die zeer humoristisch en met veel zelfspot kan schrijven. Fietsen met Bob Dylan in de buurt van Noordpolderzijl wordt in deze roman bijna een mystieke ervaring.

Bennie Roeters, Gagarins engelen, Ambo/Anthos, 2009
Een prima bildungsroman over een jongeman die in de jaren zestig vanuit Oost-Groningen naar communistisch Rusland reist. Het boek combineert twee genres: een liefdesroman en een bildungsroman. Mooi komt de strijd tussen landelijk en plaatselijk communisme in beeld.

Allard Schröder, Wenst, De Bezige Bij, 2009
Deze kleine verhalenbundel bevat vele juweeltjes qua verhaal, stijl en sfeer. Op een bijzondere manier brengt Schröder het Oost-Groningse dorpje Wenst uit 1952 tot leven. Schröder ontstijgt hiermee zoals vaker in zijn literaire verhalen de platte werkelijkheid en roept op een on-Nederlandse manier het onzegbare op.

Non-fictie:

Div. auteurs, Ooit gebouwd voor altijd, 40 jaar Stichting Oude Groninger Kerken, Uitgeverij Philip Elchers, 2009
Originele benadering van een thema dat gemakkelijk oubollig had kunnen zijn. Door de vele verschillende stemmen is het boek in alle opzichten zeer gevarieerd en bijzonder rijk ook in de uitvoering (vormgeving en druk).

C.O. Jellema, Een open plek (essays), Uitgeverij kleine Uil, 2009
Een ontroerend testament van de dichter Jellema dat de lezer nieuwe inzichten geeft in zijn persoonlijkheid en zijn verheven kijk op de poëzie. De foto's dragen bij aan een ander, persoonlijk beeld van Jellema en zijn wereld.

Liefke Knol, Het babyhuis, Uitgeverij Artemis & Co, 2010
Petit-histoire, van belang voor de geschiedschrijving van de Tweede Wereldoorlog. Goed gedocumenteerd en prettig geschreven. Geschreven documentaire.

Frans Westra, Martinitoren, Uitgeverij Passage, 2009
Dit boek brengt de Martinitoren en de betekenis ervan voor Groningen en Groningers volledig tot leven. Voorlopig het laatste woord over dit onderwerp, geschreven en geproduceerd door een gepassioneerde kenner.

Ad Zuiderent, Van Korreweg naar Korreweg (75 plaatsen in het leven van Gerrit Krol), Querido, 2009
Biografie van een van Groningens belangrijkste schrijvers. De vorm (een pseudo-encyclopedie) doet recht aan Krols denk- en werkwijze, en bevat vele verrassende biografische vondsten.

Op zaterdag 13 november om 16.00 uur zal in de Bibliotheek Groningen bekend worden gemaakt welke twee boeken de titel Beste Groninger Boek van het jaar verdienen. Tijdens een feestelijke (openbare) bijeenkomst zal de jury haar keuze toelichten en de prijs aan de winnaars overhandigen.

De prijs voor het Beste Groninger Boek bestaat uit een rijmprent: een speciaal door schrijver Nyk de Vries geschreven prijstekst, met de hand gedrukt door Nick ter Wal, geflankeerd door een linosnede van kunstenaar Dolf Verlinden.

Nieuwe Dorpsdichter van Raalte gezocht

Van de huidige dorpsdichter van Raalte Benne Solinger kreeg ik het bericht dat de gemeente Raalte op zoek gaat naar een nieuwe dichter. De ambtstermijn van Solinger zit er bijna op. Dit zijn de voorwaarden:

De dorpsdichter dient:
• woonachtig te zijn in de gemeente Raalte, of op een andere wijze een binding te hebben met Raalte;
• oog te hebben voor culturele en maatschappelijke ontwikkelingen;
• bereid te zijn om vanaf 14 februari 2011 als dorpsdichter op te treden.
De dorpsdichter krijgt:
De dorpsdichter wordt als volgt gehonoreerd:
• gebruik mogen maken van de titel ‘Dorpsdichter van Raalte';
• een honorarium van 750,- euro
• plaatsing van de gedichten in Stentor, vermelding via RTV en op posters in de vestigingen van de Bibliotheek;
• de dorpsdichter heeft de ruimte op op eigen wijze het dorpdichtersambt invulling te geven en uit te nutten
Het copyright/publicatierecht van de gedichten die in het kader van het dorpsdichterschap via de organisatie zijn gepubliceerd, vervalt aan de organisatie.

Ik kende deze voorwaarden niet, maar als oud-Raaltenaar weet ik in ieder geval zeker dat ik niet mee ga doen na het lezen van deze voorwaarden en ik roep ook anderen op niet in te stemmen met deze voorwaarden: je moet nooit, maar dan ook nooit het copyright van je gedichten verkwanselen. Voor dichters die dat echter wel willen doen: hier en hier staat meer informatie.

Al meer dan 100 Victorie's verkocht bij Van der Velde

We zetten alle middelen in: ga naar Van der Velde in Leeuwarden, Groningen, Sneek of Drachten en koop een van de laatste exemplaren van Victorie. Er zijn er al meer dan honderd verkocht in enkele weken. Voor maar €2,95. Ook een fijn cadeau voor de hele familie.

Top 10 Nederlandse literatuur - week 43

Jacoba van Velde in de top 10. Herman Koch is terug.
De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende Nederlandse titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB.

1 (1) Arthur Japin - Vaslav (9) 8e week
2 (2) Adriaan van Dis - Tikkop (10) 6e week
3 (5) F. Springer - Quadriga. Een eindspel. (12) 2e week
4 (3) Jan Siebelink - Het lichaam van Clara (21) 6e week
5 (4) Arnon Grunberg - Tirza (22) 5e week
6 (6) Franca Treur - Dorsvloer vol confetti (46) 35e week
7 (-) Jacoba van Velde - De grote zaal (48) 1e week
8 (-) Herman Koch - Het diner (55) 90e week
9 (-)
10 (-)

Lucas Zandberg bij Boomker

Lucas Zandberg geeft op donderdag 4 november een lezing over zijn nieuwe roman De laatste maîtresse in boekhandel Boomker in Haren. Afgelopen zondag overhandigde hij het eerste exemplaar van De laatste maîtresse aan Caroline Hanken, schrijfster van non-fictie titels als Door een Hollandse winter en Gekust door de koning (zie foto). De lezing begint om 20 uur. Reserveren is gewenst en kan via hier.

World Wide Poem

Maar liefst drie kleine Uil-dichters hebben meegewerkt aan het wereldwijde gedicht dat gemaakt is voor het festival Viva la Focus. Het thema was 'Happy together'.

World Wide Poem from Viva la Focus! on Vimeo.

Heterovriendelijk gay-café Decadent geopend

Groningen is één gay-café rijker. Dat mag ook wel, want een grote stad als Groningen behoort een aantal gay-cafés te hebben en het leek er een beetje op dat alle kroegen verdwenen zouden zijn op het moment dat Roze Zaterdag zou losbarsten in de stad. Een heterovriendelijk café is Decadent, maar de mannen aan de bar zijn ontegenzeggelijk gay. Eén ervan zegt net iets te hard 'Hallo dan' als we binnenkomen (en dat ging niet over mij). De barman kennen we nog uit De Rits en daarvoor The Mac.
Decadent is van een jong stel. De aankleding is allemaal wat netter en verfijnder dan in een doorsnee kroeg. Mathieu, een van de eigenaren leidt ons rond. Er is nog een bovenzaal voor vergaderingen en besloten partijen met grote lederen fauteuils.

Café Decadent
Gelkingestraat 56
9711 NE Groningen
Zo t/m wo: 16:00 tot 2:00 uur
Do t/m zat: 16:00 tot 3:00 uur
Foto's geplukt van de Hyves-pagina van Decadent.

Het stapelgedicht - een revival in Vlaanderen

Drie jaar geleden was het een kleine hype in Nederland: het stapelgedicht (zie hier, hier en hier). In Vlaanderen wordt het fenomeen een 'boekgedicht' genoemd, volgens Vitalski in een video van Jess de Gruyter. Hij maakte meteen maar een sonnet.

Boekgedicht from jess de gruyter on Vimeo.

Top 10 Vlaamse auteurs

Maarten Dessing vroeg voor Knack aan een groot aantal schrijvers, recensenten, boekhandelaren en mensen uit het onderwijs om een top 10 te maken met Vlaamse auteurs die in Nederland gelezen worden, het liefst met een kleine toelichting erbij. Ik heb een top 10 gemaakt als docent literatuur. In het artikel in Knack worden enkele opmerkingen van mij aangehaald. Jaap Goedegebuure geeft zijn top 10 op Tirade.nu.

Beestje lastige vraag, want ik zou persoonlijk een andere top 10 maken, dan de boeken die daadwerkelijk gelezen worden. Ik maak een top 10 met in het achterhoofd wat mijn studenten zeggen en lezen.

1 Hugo Claus – Het verdriet van België
Vind ik zelf nog altijd een van de mooiste boeken over Vlaanderen ook door de mooie tweedeling in structuur. Krijg in toenemende mate de klacht dat het boek lastig te lezen is en te dik.

2 Louis Paul Boon – De Kapellekensbaan
Misschien literair nog interessanter door de verschillende vertellagen in het boek, maar waar Claus lastig wordt gevonden, wordt dit boek uiterst moeilijk genoemd. Komt door het taalgebruik. Ben benieuwd wat er van over zou blijven als je het boek zou moderniseren. Kan dat? Als ze het maar nooit op zo’n knullige manier doen als de Max Havelaar in een moderne jas.

3 Willem Elsschot – Lijmen / Het Been
Een collega behandelt elk jaar Het Dwaallicht, ik Lijmen/Het Been of Villa des Roses. Elsschot blijft de meest leesbare Vlaming. In het verleden, toen ik nog mee op excursie ging naar Antwerpen, deden we ook altijd een Elsschotroute.

4 Erwin Mortier – Godenslaap
Staat op de lijst Moderne Letterkunde. Studenten vinden het prachtig of haten het. Precies het verschil tussen studenten die stijl belangrijk vinden of het verhaal.

5 Tom Lanoye – Sprakeloos
Ben ik nu erg aan het promoten onder studenten (en vrienden). De beste Lanoye, waarin het persoonlijk en het literaire (stijl, de opbouw in vertellen) op een sublieme wijze samenkomen. Het is nog steeds een schande dat dit boek geen enkele grote prijs heeft gewonnen en kleine krabbelaars wel.

6 Gerard Walschap - Houtekiet
Raakt ook wat in de vergetelheid, maar blijft bij mij op de lijst staan omdat de lijn Walschap, Boon, Claus en Lanoye zo mooi te trekken is en er duidelijke overeenkomsten zitten in hun oeuvre. Houtekiet is bovendien veel leesbaarder dan Boon. Meestal is er ergens in de familie nog wel een dikke Walschap-omnibus.

7 Dimitri Verhulst – De Helaasheid der Dingen
Boek en film zijn voor veel studenten vaak een aangename kennismaking met de Vlaamse literatuur. Er mag gelachen worden.

8 Kristien Hemmerechts – Heeft zo onderhand ook al een indrukwekkend oeuvre op haar naam staan. Ik waardeer (en behandel in college) vooral haar autobiografische verhalen en boeken.

9 Stefan Brijs – De engelenmaker
Vinden studenten bijna altijd een prachtig boek. Een boek dat men ook aan elkaar aanraadt. Apart, half surrealistisch verhaal.

10 Paul Mennes – Tox / Soap / Web
Mennes moet een beetje doorschrijven om in de aandacht blijven. Ook zijn laatste romans zijn de moeite waard. Als Tzum-redacteur houd ik ook van zijn mooie zinnen. Hij won niet voor niets de eerste Tzum-prijs (uit Poes, poes, poes) 'Soms had ze er toch een beetje spijt van dat ze geen feng-shui, tai chi, macrobiotiek of biseksualiteit gekozen had voor haar spirituele groei.'

Ik heb het allemaal zonder gedegen onderzoek opgeschreven. Ik heb Paul van Ostayen als dichter er even buiten gelaten, net als de andere dichters. Wat in ieder geval nooit meer gelezen wordt: Maurice Gilliams, Stijn Streuvels en Felix Timmermans.

Roze Stadswandeling Groningen

Drie boekhandels ben ik afgegaan en uiteindelijk vond ik het boekje Roze Stadswandeling Groningen in de vierde boekhandel: De Wijde Wereld in de Folkingestraat. Boekje is eigenlijk een groot woord voor de aan elkaar geniete brochure. De tekst is gemaakt door Beno Hofman en Kirsten Otten en zij hebben een verdienstelijke opsomming gegeven panden die een rol hebben gespeeld in de homogeschiedenis van Groningen. Helaas lijkt het boekwerkje een haastklus en is er geen ruimte voor mooie verhalen en terzijdes die de homoseksuele geschiedenis echt tot leven zouden roepen.
Mijn naam komt één keer voor als de, nu afgebroken, bar-discotheek The Mac wordt beschreven. Een citaat dat van dit blog is geplukt. Liever zou ik ergens anders genoemd worden, namelijk als een van de schrijvers van Tavenier. Samen met Doeke Sijens heb ik twee gay-soaps geschreven rond het huis. Helaas is de plek niet opgenomen in de wandeling, terwijl de wandeling wel langs het Groninger Museum loopt.
De literatuur komt er sowieso bekaaid vanaf, want de roemruchte Damesschrijfbrigade Dorcas mis ik ook. Het oude woonhuis van C.O. Jellema. Het woonhuis van Anton Brand (die wel als ambtenaar van de burgelijke stand die het eerste homohuwelijk voltrok voorkomt) en George Mulder komt niet voor (en ook daarover is een compleet boek geschreven). Er zijn ook plekken in de stad waar Gerard Reve is geweest (kijk Arcadia der poëten van Herman Sandman maar na) en voor de oorlog is ook Louis Couperus op bezoek geweest. Dat soort dingen zou ik ook graag willen lezen.
Bij de kroegen mis ik de huiskamerkroeg van Herman en Klaas aan de Boteringeplaats, die in de jaren negentig een paar jaar als opstapkroeg gold voor mensen die naar The Golden Arm afzakten. Ik mis de nieuwe kroegen die erbij zijn gekomen  zoals aan de Paterswoldseweg café Ons Moeke (te ver buiten het wandelgebied).

Een van de grootste gay(seks)chatrooms, Bullchat, komt uit Groningen, maar dat gegeven komt niet voor in de wandeling (is misschien ook moeilijk) en ook zwemvereniging Zwemgoud is overgeslagen (of ik moet het gemist hebben).
Waarschijnlijk zijn er meer lacunes waar ik weer geen weet van heb. Het initiatief van Stichting LGBT is zeer te loven, maar dit werkje lijkt meer een aanzet te zijn tot een boek dat pas echt de moeite waard wordt als er iets meer tijd in wordt gestoken.

Beno Hofman en Kirsten Otten - Roze Stadswandeling Groningen. Stichting LGBT Groningen. €2,50 (te koop in boekhandel De Wijde Wereld en bij Godert Walter)

Rob van Essen, Liefke Knol en Doeke Sijens in Zondagschrijvers in de bieb (2)

Voor een kort verslag zie hier.

Reminder: vanmiddag Rob van Essen, Liefke Knol en Doeke Sijens

didp-5
Originally uploaded by janGlas

• Zondag 24 oktober - 14.00-16.00 uur
• Centrale Bibliotheek, Wolters-Noordhoffzaal, Groningen
• € 5,- (Stadjerspas/Bibliotheekpas € 4,-)

Dolf Verlinden in Anderwereld

Drie tentoonstellingen van drie kunstenaars werden vanmiddag geopend. Jan Roos verkoos om niet te spreken, Henk Speth deed heel erg lang over de duiding van zijn eigen werk (ik denk dat zo'n twintig mensen tijdens zijn toespraak de zaal verlieten) en Dolf Verlinden hield een toespraak die drie pagina's duurde. Toet kunstminnend Groningen was uitgelopen om bij de vernissage aanwezig te zijn: we zagen onder meer Alina Kiers, Peter Middendorp, Max Nietmatz, de familie Ter Wal, Douwe van der Bijl, Maarten Praamstra en vele vele anderen.
Wij kwamen natuurlijk voor Dolf. Dolf wilde zijn schilderijen juist niet uitleggen. Hij lichtte een revolutionaire stap toe in zijn schilderscarrière, mede onder invloed van zijn literaire vrienden: Dolf Verlinden is titels gaan gebruiken.
De kunstenaar was nog wat huiverig bij deze sprong in het diepe, maar om het altijd maar over schilderijen te hebben die 'zonder titel' heten is bij een uitdijend oeuvre een bron van verwarring en vergissingen. En hoewel de kunstenaar het niet kon nalaten om zo af en toe nog een schilderij te maken in de serie 'zonder titel' neigt het oeuvre nu toch naar licht literair bestaan. 'Maar het beeld komt eerst,' sprak de kunstenaar streng, 'en dan pas de tekst.' Hieronder een klein overzicht van het werk van Verlinden. Wie het beeld wil zien kan tot 4 december terecht in galerie Anderwereld.

Wordt Arthur Japin de meest sexy vegetariër?

Stichting Wakker Dier houdt jaarlijks een uitverkiezing van de meest sexy vegetariër. Dit jaar vinden we tussen de sexy mannen twee schrijvers: Arthur Japin en Sander de Kramer; bij de sexy vrouwen kunnen we op de schrijfsters Francine Oomen en Judith Visser stemmen. Zie voor de volledige lijst hier.

Tom Lanoye ontvangt Tzum-prijs

Tom Lanoye with Tzum-prize
Originally uploaded by coen peppelenbos

Gisteren was de Tzum-redactie (aangevuld met Peter ten Hoor en Dolf Verlinden) in Sint-Niklaas om de Tzum-prijs te overhandigen aan Tom Lanoye. Zie voor een reportage hier.

Arnon Grunberg app

Nick ter Wal demonstreert de Arnon Grunberg app, die gratis te downloaden is. De app hoort bij de nieuwe roman Huid en haar die binnenkort verschijnt.

Arnon Grunberg app from Coen Peppelenbos on Vimeo.

Top 10 Nederlandse literatuur - week 42

Herman Koch na 89 weken verdwenen uit de top 10.
De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende Nederlandse titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB.

1 (2) Arthur Japin - Vaslav (10) 7e week
2 (1) Adriaan van Dis - Tikkop (12) 5e week
3 (3) Jan Siebelink - Het lichaam van Clara (15) 5e week
4 (4) Arnon Grunberg - Tirza (19) 4e week
5 (-) F. Springer - Quadriga. Een eindspel. (46) 1e week
6 (-) Franca Treur - Dorsvloer vol confetti (48) 34e week
7 (5) Gerbrand Bakker - De omweg (57) 3e week
8 (-)
9 (-)
10 (-)

Coen-documentaire van Jerry Vinke op YouTube

De documentaire die eerder dit jaar op de lokale tv werd uitgezonden heeft Jerry Vinke nu op YouTube gezet.

Reisje naar Ede

Ik vertrok vanmorgen om 11 uur uit Groningen voor de verjaardag van mijn neef Lucas in Ede. Op het perron kwam ik Gerbrand Bakker tegen met Sanne van Hassel. Ik gaf Gerbrand een hand, maar die maakte een sprongetje van pijn omdat ik net iets te hard kneep op de net helende gigawond van tien dagen geleden (met vier hechtingen) onder zijn wijsvinger. Dat is al geen fijn begin van de dag: een schrijver pijn doen. Van Hassel en Bakker gingen door naar Leens voor een dubbelinterview.
Ik ging door naar Ede. Tot Zwolle ging alles goed, alhoewel ik wel raar opkeek van de schoonmaker die opeens de ramen kwam zemen van mijn coupé.
In Zwolle een snelle overstap gemaakt naar de trein naar Arnhem en in mijn ooghoeken zag ik nog wel rode lettertjes op het bord en ook de mededeling over de intercom bleef hangen bij het woord Zutphen, zonder dat ik gealarmeerd de trein weer uitsprong.
De trein reed maar tot Zutphen. Vanaf Zutphen werden bussen ingezet. 'U had beter kunnen blijven zitten en tot Amersfoort kunnen doorrijden,' zei de conductrice. Dat had ik intussen ook al bedacht. Ooit heb ik ergens de zegswijze gelezen: 'Als je dan toch verkracht wordt: ontspan en geniet ervan.' Dus ik ontspande en liet alles maar gebeuren en genoot ervan dat er een bus klaarstond bij het station in Zutphen. Ik genoot iets minder toen de bus voller en voller werd en er geen tweede bus kwam en de chauffeur, een ontiegelijke hork, gewoon buiten bleef wachten. Toen hij eindelijk binnenkwam en zag dat er zo'n tien mensen stonden, zei hij: 'Zo, zijn er geen zitplaatsen meer?' Daarna reed hij weg in een dreuteltempo naar het volgende station: Dieren. Daar stonden nog meer mensen te wachten en die kwamen erbij in de toch al volle bus.

De chauffeur liep naar buiten en weer naar binnen omdat hij zijn pakje shag was vergeten. Terwijl de hele bus bomvol zat en stond, ging hij gezellig met de collega's een sigaretje roken. Dat was het moment dat ik er wat minder van begon te genieten.
Een wat oudere man ging naar buiten om te vragen waarom we niet gingen rijden.
'Rijtijdenbesluit,' zei de chauffeur en hij bleef tot het laatste trekje roken. Daarna was het rijtijdenbesluit minder belangrijk en konden we verder.
In Arnhem zag ik de trein naar Ede net wegrijden. De trein die daarop volgde, kwam slechts een kwartier later. En toen was er opeens een sein- en wisselstoring. En nog één. Het was drie uur geweest voordat ik met een kwarkgebakje op de bank in Ede zat.
Mijn moeder zei dat ze Perenbomen bloeien wit eigenlijk nog mooier vond dan Boven is het stil.

Paul Gellings presenteert De zomer van Icarus

Paul Gellings is op presentatietour. Zijn nieuwste roman De zomer van Icarus werd al ten doop gehouden in Zwolle, maar vandaag werd het boek gepresenteerd ten burele van uitgeverij Passage te Groningen, waar toet Literair Groningen was uitgelopen om de nieuwe auteur van Passage ondervraagd te zien worden door Anton Brand. In het publiek zagen we onder meer Jane Leusink, Jean Pierre Rawie, Rolien Scheffer, Anneke Claus, Rosa Timmer en Willem Jan van Wijk.
Anton Brand vroeg waarom Gellings was overgestapt van uitgeverij De Geus naar Passage. Volgens de schrijver was het hem nu al twee keer overkomen dat de man vertrok die binnen de uitgeverij de meeste waardering had voor zijn werk. Allereerst was dat Theo Sontrop bij De Arbeiderspers en daarna Reinjan Mulder bij De Geus. Gellings had wel lovende woorden voor de mensen die bij De Geus werkten, maar voelde wel dat het bedrijf veranderde, helemaal toen de dichters uit het fonds vorig jaar op het hart gebonden kregen om maar geen poëzie in te leveren. In Anton Scheepstra van uitgeverij Passage zag Gellings weer iemand die vol passie achter zijn werk kon staan.
Paul Gellings heeft veel plannen. Hij heeft de roman De vulkaan en het meisje herschreven en in de laatste twee maanden een roman voltooid waarin de zoekmachine Google een belangrijke rol speelt.
Tussen het publiek zagen we ook redactrice Roos Custers die een mooie opdracht in haar roman verkreeg.

Kabouter Wesley haat lezen

Toch is er nu het het Grote Kabouter Wesley boek, 390 bij 520, met godvd.

 

Naakte man verontrust Brugge

Naked
Originally uploaded by cloclo_scot

Een enorme opblaaspop van de kunstenaar Pawel Althamer heeft voor enige opschudding gezorgd in Brugge. 'Roger Vanhelium', een zelfportret van de kunstenaar valt niet overal even goed. Ruben Cottenjé van de Belgische Alliantie spreekt er schande van in dit filmpje. Misschien kan hij dat ook doen van de uitspraken van de Belgische bisschop.

Nina Werkman in Het Paleis

Nina Werkman
Originally uploaded by PeebeRF
Jane Leusink bericht:

'Graag nodig ik u uit op 17 oktober aanstaande de Culturele Zondag in het Paleis te bezoeken en dan ook - om 14.00 uur - de voorlezing van gedichten van Nina Werkman (en mijzelf) bij te wonen.

Appartement 260, tweede verdieping Boterdiepzijde.

Nina Werkman en ikzelf zijn 'sisters in crime', hebben allebei iets met de C. Buddingh'- prijs:
In november 2009 kwam bij Uitgeverij Holland Nina Werkmans bundel Antidata uit. Met Antidata werd ze dit voorjaar (2010) genomineerd voor de C. Buddingh'-prijs voor debuterende dichters.'

Anton Scheepstra bericht:

'Op de uitgeverij is de Groningse presentatie van De zomer van Icarus. Anton Brand interviewt auteur Paul Gellings. Voor en na dat interview leest Gellings voor uit zijn nieuwe roman. De Culturele zondag begin om 13.00 uur; de boekpresentatie bij Uitgeverij Passage om 15.30 uur. En alles is nog gratis toegankelijk ook.'

Recensie Gustaaf Peek - Ik was Amerika

Het lot van de ontwortelde

Tijdens de Tweede Wereldoorlog bestonden in Texas gevangeniskampen waar nazi’s gehuisvest werden zolang de oorlog voortduurde. Ze moesten werken op katoenplantages en deden hetzelfde werk als de zwarte bevolking. Ze kregen alleen beter eten en werden beter behandeld. Die rare kronkel in de geschiedenis komt naar boven in Ik was Amerika van Gustaaf Peek. Terwijl lynchpartijen nog aan de orde van de dag zijn, kunnen de nazi’s hun liederen blijven zingen in het kamp.

De belangrijkste rode draad door de roman vormt de vriendschap tussen Dirk, een Nederlander die voor de Duitsers is gaan vechten en Harris, een zwarte man die werkt op een van de katoenvelden. Als Dirk verliefd wordt op Sissy, de vermeende zus van Harris, en haar zelfs zwanger maakt, dan worden de zaken gecompliceerder. Peek doseert de informatie over zijn hoofdpersonen overigens erg ingenieus. Daarbij laat hij verhaallijnen in het heden en verleden door elkaar heen lopen. Op het eind van zijn leven, zesendertig jaar later, keert Dirk terug naar Amerika om Harris op te zoeken. Je weet eerst niet wat hij precies komt doen, maar dat wordt gaandeweg het boek steeds duidelijker.

Het kleine oeuvre van Gustaaf Peek, dit is na Armin en Dover zijn derde roman, is bevolkt met ontwortelde mensen. Mensen op drift, mensen die door een slinger van de geschiedenis op een bepaalde plek op de wereld terechtkomen en er dan maar iets van moeten zien te maken. In Ik was Amerika zit het vol met dit soort personages: Harris en Sissy die opgevoed worden door een vreemde vrouw, Dirk die al op jonge leeftijd zijn moeder en later zijn vader kwijtraakt. Misschien verbindt het gebrek aan familie de zwarte man met de nazi.

Peek weet geloofwaardige karakters te scheppen, maar het meest ontroerend is het portret van de behulpzame en hoffelijke Harris. Langzaam weet hij zich op te werken van een vrachtrijder op de katoenvelden tot iemand met een eigen winkeltje. Daar ontmoet hij zijn grote liefde: miss Lilly. Ook zij is een buitenstaander en zo lijkt de keten van mensen die net buiten de maatschappij staan weer iets groter te worden. Alsof er een grote familie van ontheemden bestaat die elkaar herkent en helpt. Dat geeft, hoe klein dan ook, enige troost en hoop. Wat is een ‘thuis’ eigenlijk? Veel personen in dit boek verruilen de ene woning voor de andere en sterven volstrekt alleen. Die nadruk op de onverbiddelijke tijdelijkheid van alles (liefde, woning, leven) geeft de roman iets droefgeestigs en dan is het maar goed dat er ook goedzakken als Harris door de wereld lopen. Ik was Amerika is een prachtige roman.

Coen Peppelenbos

Gustaaf Peek: Ik was Amerika. Querido, Amsterdam, 286 blz. €17,95.
Verscheen eerder in de Leeuwarder Courant, 16 oktober 2010.

De raarste boekenkasten

Bookshelf
Originally uploaded by Colognid

Zag op de site van Alexander Klöpping een verwijzing naar deze site staan met 35 van de meest vreemde boekenkasten. Vooral voor mensen die ruimte in huis hebben.

Ronnie & his Magic Orgen speelt 'Yes'

Nyk de Vries schrijft speciale rijmprent voor Prijs voor het Beste Groninger Boek

didp 20
Originally uploaded by janGlas

Een paar dagen geleden werd de lijst met kanshebbers voor de Prijs voor het beste Groninger Boek bekend gemaakt. Helaas werd toen niet vermeld waaruit de prijs, naast aandacht voor het winnende product, bestond. Inmiddels is op de site van Het Grote Gebeuren een aanvulling gekomen. Belcampo-stipendiumwinnaar Nyk de Vries schreef een speciale tekst voor de winnaars:

'Helaas geen grote geldbedragen voor de winnaar van de prijs voor het Beste Groninger Boek. Maar wat dan wel?
De twee winnaars, één in de categorie fictie en één in de categorie non-fictie, krijgen een speciaal voor de prijs ontworpen rijmprent: schrijver/dichter Nyk de Vries schreef een korte prozatekst voor het Beste Groninger Boek, kunstenaar Dolf Verlinden ontwierp een bijpassende linosnede. De tekst van Nyk de Vries wordt met de hand, met loden letters, door Nick ter Wal naast de linosnede gedrukt. Het geheel zal worden gesigneerd en ingelijst zodat de twee winnaars dit kunststuk direct aan de muur kunnen hangen.'

Een speciale Von Bienefeldt-postzegel

Vandaag lag er een briefje op de uitgeverij van de schrijver Aristide von Bienefeldt. Nu krijgen we wel vaker post van schrijvers, maar deze envelop was wel heel bijzonder, want er zat een postzegel op met het omslag van De zus die Anna Magnani niet was, de nieuwste roman van Aristide von Bienefeldt. Afgestempeld in Rotterdam. Een collector's item.

Top 10 Nederlandse literatuur - week 41

Enorm veel kinderboeken natuurlijk deze week in de Bestseller top 60 (geen jeugd- of jongerenboeken) en daarom een wat kortere top 10.
De CPNB publiceert elke week een top 60 van best verkochte boeken. Alle titels staan door elkaar (non-fictie, fictie, Nederlands, vertaald, crimi, literatuur). Daarom de literaire top 10 van best verkopende Nederlandse titels (die ik tot de literatuur reken). Tussen haakjes de stand vorige week, tussen haakjes na de titel de stand op de Bestsellerlijst van de CPNB.

1 (1) Adriaan van Dis - Tikkop (9) 4e week
2 (3) Arthur Japin - Vaslav (10) 6e week
3 (2) Jan Siebelink - Het lichaam van Clara (16) 4e week
4 (4) Arnon Grunberg - Tirza (19) 3e week
5 (10) Gerbrand Bakker - De omweg (54) 2e week
6 (7) Herman Koch - Het diner (56) 89e week
7 (-)
8 (-)
9 (-)
10 (-)

Charlotte Mutsaers bij Flanor

Volgende week dinsdag komt P.C. Hooft-prijswinnaar Charlotte Mutsaers naar Groningen. Ze is de schrijfster van een van de meest eigenzinnige oeuvres uit de vaderlandse letterkunde.

19 oktober, aanvang 20.30
Huize de Beurs
toegang €4, (studenten €3,-)

Spaak-café in de Puddingfabriek

Lentis (voorheen GGZ) organiseert de hele week activiteiten rond het thema stress en burn-out. Morgenavond staat het boek Spaak van Pierre Carrière centraal.

Een interview met Pierre Carrière, schrijver van Spaak, een autobiografisch boek over burn-out en het overwinnen ervan. Interviewer en gespreksleider is Arend Jan Wonink, redacteur en presentator bij OOG tv.

(de Carrièrezonen promoten hun vader)

Datum: woensdag 13 oktober 2010
Plaats: De Puddingfabriek, Viaductstraat 3a

Tijd: 20.00-22.00 uur (borrel na afloop)
Prijs: gratis entree, uw eerste koffie/thee wordt u gratis aangeboden.

Longlist Beste Groninger Boek 2010

Tijdens het prozafestival Het Grote Gebeuren wordt de prijs voor het Beste Groninger Boek bekend gemaakt in de categorieën Fictie en non-fictie. De boeken zijn verschenen tussen 31 augustus 2009 en 31 augustus 2010. Genomineerd kunnen worden die boeken die a) geschreven zijn door een schrijver die woont in Groningen; b) zich afspelen in of handelen over Groningen. Verder mogen de boeken Nederlandstalig en Groningstalig zijn. De jury, bestaande uit Erica van Boven, Han Borg en Louis Stiller, kiest uit de volgende boeken:

Fictie

Het experiment, Joost Heyink, Uitgeverij Anthos, 2010.
Gagarins engelen, Bennie Roeters, Uitgeverij Anthos, 2009.
Wenst, Allard Schröder, Uitgeverij de Bezige Bij, 2009.
Mijn ontmoeting met God en andere avonturen, Wouter Godijn, Uitgeverij Contact, 2010.
Da's aandere kovvie (Verhoalen in t Grunnegs over Appie en Geeske Stainhoes, dail drye), Bert Uil, Uitgeverij Noordboek, 2009.
De trouwe nimf (een Venetiaanse roman), Eric Bos, Boekwerk & Partners, 2009.
Allemansvriend, Rosa Timmer, Uitgeverij Passage, 2009.
Fietsen met Bob Dylan, Bill Mensema, Uitgeverij Passage, 2009.
De opdracht van de koning, Annejoke Smids, Uitgeverij Ploegsma, 2010.
De heks van de bibliotheek, Christien Boomsma, De Vier Windstreken, 2010.
Blauw, Doeke Sijens, Uitgeverij kleine Uil, 2010.
Zwiers Mechanisatie (Plattelandsnovelle), Sophie Timmer & Erik Harteveld, Uitgeverij kleine Uil, 2009.


Non-fictie

Ploegjaarboek, ontdekkingen, onderzoek en ontwikkelingen, Henk van Os e.a.,Uitgeverij Philip Elchers.
Ooit gebouwd voor altijd, 40 jaar stichting oude Groninger kerken, Uitgeverij Philip Elchers.
Een web van dromen (dagboeken 1960-2003), C.O. Jellema, Uitgeverij Querido, 2009.
Ziekelijk gelukkig (Positief leven met een chronische ziekte), Janet Bouwmeester, Scriptum Psychologie, 2010.
Teksten schrijven (Zo doe je dat), Tanny Dobbelaar, Uitgeverij Thema, 2009.
Van Korreweg naar Korreweg (75 plaatsen in het leven van Gerrit Krol), Ad Zuiderent, Uitgeverij Querido, 2010.
Helaas heb ik wat te vertellen, Roos Jelier, Uitgeverij de Boekerij, 2010.
De abtenkroniek van Aduard (studies, editie en vertaling), onder redactie van Jaap van Moolenberg, J.A. (Hans) Mol m.m.v. Jakob Loer, Uitgeverij Verloren, 2010.
Jacob Molenhuis. Fotograaf van een verdwenen samenleving, Bertus Fennema, Uitgeverij Noordboek, 2009.
Het babyhuis, Liefke Knol, Uitgeverij Artemis & Co, 2010.
t Kind en t Vloat (Veendam 1940-1945), Ida Leutscher, Uitgeverij Noordboek, 2010.
Groningen (daar hou ik van! that's what I love! das gefällt mir!) Kirsten Otten en Jaap Schelvis, Noordboek 2010.
Martinitoren, Frans Westra, Uitgeverij Passage, 2009.
Historie in steen (Gevelstenen in de stad Groningen), Edward Houting Uitgeverij Noordboek, 2009.
Goed volk (Verhalen uit het Groningse Westerkwartier en Noordost-Friesland), Piet Helmus, Uitgeverij Noordboek, 2010.
Jan Ykema, Pikstart, verslaving en comeback van een hypersprinter, Menno Haanstra, Uitgeverij Amstel Sport, 2009.
Het Groninger Jubileumboek, Grafische Industrie de Marne, Leens, 2009.
Nederland na de crisis (Leiderschap in een nieuwe wereld), Rien T. Segers, Uitgeverij Balans 2009.
Angela Cona, Operazangeres uit Usquert (Levensverhaal van Engeline Westerhuis 1891-1984), Anne Aalders, Uitgeverij Profiel 2010.
Schitteren op de tweede rang (Biografie Cornelis Dopper 1870-1939 componist, dirigent en pedagoog), Joop Stam, 2009, volledig herziene versie van 2002.
Klein en groot zijn daar gelijk. De Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen, Tekst Han Lettinck en Fotografie Robert Mulder, Uitgeverij Profiel, 2009.
De stad van Johan Dijkstra, Eric Bos, Boekwerk & Partners, 2010.
Over nachttreinen en zilveren lepels (Bekende Groningers en hun favoriete boeken), Maurice van Dijk, Uitgeverij Palmslag 2009.
Spaak. Overwinnen van een burn-out, Pierre Carrière, Uitgeverij kleine Uil, 2010.
Een open plek (essays), C.O. Jellema, Uitgeverij kleine Uil, 2009.
Woellust en Welgelegen (Tuinen en tuinieren in Groningen), Uitgeverij kleine Uil, 2010.
Verkumo tien jaar (De ontwikkeling van een kunstenaarsinitiatief tot 2048), Uitgeverij kleine Uil, 2010.
Heen en weer op het Hogeland. Dagboek van een forens, Roelf Reinders, Gegarandeerd Onregelmatig, 2009.

De shortlist zal eind oktober bekend worden gemaakt. Op zaterdag 13 november zullen de winnaars in beide categorieën hun prijs in ontvangst nemen. Wat de winnaars precies winnen naast extra aandacht is vooralsnog onduidelijk.

Foto's en film 4 mijl Groningen 2010

Weer veel volk op de been voor de 4 mijl van Haren naar Groningen vandaag. De meeste foto's van mij staan hier. Hieronder een kleine selectie. Alfred Vegter liep ook voor het eerst mee en had al meteen een persoonlijk record.

4 mijl Groningen from Coen Peppelenbos on Vimeo.

Coen anders

Mijn zus vond deze opgave in een oud rekenboek.

Anne Frank op Marktplaats

Vanochtend kwam het AD met een bonnetjesactie voor een gratis boek: Het Dagboek van Anne Frank. Daar zit brood in, dacht Jan-Willem uit Delfzijl, want sinds vanmiddag is het gratis boek te koop op Marktplaats voor €7,50. 'WAARGEBEURD!'

Victorie bij Van der Velde (2)

Ben even wezen kijken of er een grote Victoriestapel lag bij Boekhandel Van der Velde. En ja hoor: zo lang de voorraad strekt voor €2,95!