Herman aan zee

Kijk, hier loop ik met mijn broer Herman bij de zee. Vandaag is hij 56 geworden, op de foto is hij een jaar of 8. Dan heb je nog geen idee hoeveel water er in de zee gaat. Er is een hele serie van deze foto en dat kan maar één dingetje betekenen: het rolletje moet op.

Er is dus ook nog een andere foto van deze dag met mijn zus Annet, die de onstuimige zee niet helemaal vertrouwt.

Je ziet al snel wie er een groot visionair denker gaat worden:

Je ziet ook wie de grote onderzoeker gaat worden. 

Dat is empirisch onderzoek in de dop. Waarnemen en iets vinden, hier letterlijk schelpen vinden. Aan het eind van de dag had ik mijn hoofd vol en Herman had een hoeveelheid schelpen. Zoals mijn broer ook bijzondere stenen vond. Het is verder opvallend hoe schoon het strand lijkt te zijn. 

Zo te zien waren goed voorbereid op stap gegaan. Want we hebben allemaal laarzen aan. Van de Hevea uit Raalte. Goed spul. Als je er een in zee gooit dan is ie na vijftig jaar nog niet kapot. 

Herman leest een boek

Hier zie je mijn broer Herman in bed liggen. Het zal begin jaren zeventig zijn geweest toen we voor het eerst met de hele familie naar Duitsland gingen. Het was de eerste keer dat we geconfronteerd werden met dekbedden, een bespottelijk fenomeen dat het nooit zou winnen van onze lakens en dekens.

Onder het bed is nog een stukje sandaal te zien. In die dagen nog een onbedreigde schoensoort.

Mijn broer leest een boek, maar het is niet te zien wat voor soort boek. Op zijn nachtkastje ligt nog een boek. Als ik heel erg inzoom dan denk ik op de rug te lezen: Raadsels rond de rode reus. Een titel die onvindbaar is bij de Koninklijke Bibliotheek. Aan het merkje onderop het boek zie ik dat het boek van uitgeverij Kluitman komt en als ik dan zoek op raadsels en Kluitman komt de goede titel eruit: Raadsels rond de hoge brug geschreven door Martinus Bakker. Het boek is voor het eerst uitgegeven in 1963, zowaar het geboortejaar van mijn broer.

Herman wordt 54

Mijn broer is vandaag jarig. Toeterdetoet. Hier staat/zit kroost Peppelenbos in de achterkamer van de Bergmolenstraat 69 in Raalte. Annet was al blij met een stuk karton, Herman (rechts) en ik spelen met autootjes die in een emmer zaten, zo te zien. Herman was meer van de auto's, ik was meer van de deconstructie van alles.

Ik herinner me opeens ook die enorme opbergkist annex bankje en die ladenkast. Die zijn op een goed moment verdwenen. Waarschijnlijk had mijn moeder op een gegeven ogenblik genoeg van dat rondslingerende speelgoed in de huiskamer en is alles naar onze eigen slaapkamers verhuisd.

Er is zo'n moment waarop besloten wordt dat er genoeg kindergedoe geweest is in de huiskamers en waarop de ouders hun territorium heroveren. Hier zijn wij nog de baas.

Herman met bril

Wat mijn broer Herman, die vandaag jarig is, het meest zal haten van deze foto is zijn bril. Toch kijkt hij net als mijn zus heel vrolijk in de camera. Ik houd angstvallig mijn neefje Robin in de gaten.

Maar die bril. Mijn broer had hem al heel vroeg en echt modisch verantwoord waren die brillen niet. Ze waren vooral groot en zwaar. Onhandig ook bij het voetballen. Afzetten om te te voorkomen dat de bril kapot ging zou de scherpte van het zicht te niet doen. Ik had dan wel geen bril en kon keiharde afstandsschoten met de punt van de schoen produceren, mijn broer was meer van de precieze pass binnenkant voet.

Een bril kan niet alleen kapot, hij kan ook afgepakt worden, verstopt worden, een bron van spot worden.

Zodra het kon nam mijn broer lenzen. Lenzen zijn ook niet prettig, zeker niet in combinatie met een vlieg of zand in het oog, maar je hebt wel je eigen gezicht terug.

Ik kreeg pas later een bril, als voorwaarde bij mijn rijbewijs, zodat ik in de verte een nummerbord kon herkennen. Bij mij was het andersom: ik kreeg juist een gezicht door een bril, alsof er eindelijk structuur in aangebracht was.

Kroniek Leeuwarder Courant: Nut

Nut

Ik heb een geleerde broer die maar liefst twee titels voor zijn naam heeft staan. Onlangs werd hij naast zijn gewone baan ook nog lector 'Groene gezondheid' op een een hogeschool in Den Bosch. Bij de NHL hogeschool wordt een lector als hij zijn inaugurele rede uitspreekt in toga gehesen, maar in Brabant mag je gewoon een net pak aantrekken. Brabanders doen op andere momenten van het jaar weer raar. Wat me opviel was het directe nut van het werk van mijn broer. Ik heb deze week een recensie geschreven over Marga Minco, ik heb college gegeven over het achttiende-eeuwse boek Reize door het Aapenland en over de moderne klassieker Mystiek lichaam, een verhaal behandeld van Vonne van der Meer en van Margriet de Moor, maar het directe nut van literatuur is moeilijk te meten.

Een van de dingen die mijn broer met zijn studenten probeert te bereiken is dat mensen meer groente gaan eten. Je kunt wetenschappelijk aantonen dat groente en fruit op alle vlakken zorgen voor een gezonder mens. Hoe kun je er dan voor zorgen dat mensen niet alleen tijdens de warme prak platgekookte groente tot zich nemen? Er waren allemaal studenten die op een spannende manier groente hadden verwerkt in lekkere hapjes. Food design heet dat. Ik was het meest gecharmeerd van de stroopwafels gemaakt van rode bietjes, al kreeg ik van de studente die het bereid had te horen dat er veel suiker in zat en dat het in mijn geval niet raadzaam was om te veel bietenstroopwafels te eten. Ik kreeg een wensdroom waarin ik mijn studenten achter kraampjes zag staan met stapels boeken. 'Last van hoogtevrees? Lees dan De gevleugelde van Arthur Japin!' 'Last van ouderdom? Lees dan Pogingen iets van het leven te maken van Hendrik Groen.'

Soms kun je wel wat moe worden van al die literaire relletjes, de zoveelste hype rond het zoveelste veelbelovende talent, de roddels en de kinnesinne en kun je verlangen naar iets praktisch en toen kreeg ik een gouden idee: 'We moeten er een boek van maken.' Zo bundel je het beste van twee broers.


Deze kroniek verscheen eerder in de Leeuwarder Courant op 3 oktober.

Herman heeft hem klemvast

Uit de serie onvergetelijke voetbalmomenten van de familie Peppelenbos. Mijn broer op doel. Dat is vreemd, want meestal stond ik op doel, omdat ik dan het minste kwaad kon. Herman is ook de enige die echt gevoetbald heeft. Bij SV Raalte, want die waren niet katholiek (dat soort voetbalde bij Rohda Raalte).



Nog een actiefoto. Wat me weer opvalt zijn de antennes op het dak, het tongetje uit de mond en die rode fiets die neergekwakt is bij het veld. Daar zullen we het op de verjaardagsvisite, mijn broer is jarig, wel over hebben, van wie die fiets is.



Je ziet nu een beeld waaruit blijkt dat ik beter de keeper kon zijn dan andersom.


Terwijl mijn broer op zoek is naar iemand die kan voetballen, loop ik zo te zien paaseieren te zoeken en mijn zusje doet iets onduidelijks met een kleinemeisjesbal. Echt een hecht team. 'Het veldje' zoals wij dit veldje toepasselijk noemden, is onherkenbaar veranderd. Naast de komst van het circus , was het maaien van het gras een terugkerend hoogtepunt. Met ongelooflijke inventiviteit maakten we dan grote bulten gras waar je vervolgens indook. Dat was het zo'n beetje: je maakte een bult en sprong erin. We deden nog niet aan hooikoorts in die dagen.

Herman wordt 51

Vandaag wordt Herman 51, hij staat links op de foto. Dit is een foto uit 1969, dus mijn vader moet toen 35 jaar zijn geweest. Je kunt veel over zo'n foto zeggen. Je kunt er ook alleen naar kijken.

Herman wordt 50

Dit is een foto eind jaren zestig, begin jaren zeventig. Stevige schoenen, dikke banden en op elk dak nog een televisieantenne. Met een beetje storm kwam er nog wel eens een naar beneden. Maar niet op deze dag, want de zon schijnt. Herman is zonder jas naar buiten gegaan. Ik heb het wat kouder. Ik denk dat Herman net die nieuwe blauwe fiets heeft gekregen, want hij zit wat hoog op het zadel. Ik ben de rode fiets zo te zien al een beetje ontgroeid.

Vandaag wordt mijn broer 50. Dat klinkt toch een stuk ouder dan 40 (maar jonger dan 60). De fiets is gebleven. Niet deze, maar eentje waarmee je akelige Franse bergen mee oprijdt. Vijftig is ook maar een getal. Als je de berg opgaat is het supersonisch, als je de berg afgaat een slakkengang.

Herman is jarig

Mijn broer is vandaag 49 geworden. Dat is een getal van niets. Niet eens een priemgetal, nog geen 50. Op deze foto zal hij wel een jaar of acht zijn gok ik. Wij staan voor onze voordeur in de Bergmolenstraat 69. Waarschijnlijk is het carnaval. Mijn zus heeft het clownspak aan, dat is ook de enige die echt kan genieten van dit soort feesten. Nu nog staat ze op de tafels te dansen tijdens vakanties. Mijn broer en ik hebben dat minder. We probeerden het altijd wel, zelfs als student hebben we ons nog wel eens verkleed als Arabieren. We doen ons best, maar het feest-gen van onze ouders (ook altijd op de tafel met carnaval) is bij ons recessief.

Het cowboy-pak van mijn broer zit een beetje strak om de kuiten. Hij heeft een pistool met een holster, ik heb een pijp die ik nergens kan wegstoppen. Vandaag is het precies vijf jaar geleden dat ik met pijproken ben gestopt. Sommige data onthoud je wat makkelijker dan andere.

Het voordeel van ouder worden is dat je dingen kunt nalaten waarvan je vroeger dacht dat je ze zou moeten doen. Feesten. Verkleden. Bachelorparty's. We kunnen gewoon 'nee' zeggen en doen wat we zelf leuk vinden. Dat is een enorme opluchting. Benieuwd of mijn broer volgend jaar een groot feest geeft als hij vijftig wordt.

NHL: broer op bezoek

Vandaag was mijn broer op bezoek bij de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden hogeschool voor een conferentie over voedsel en beweging (Symposium Healthy Ageing). Herman weet alles over voedsel. Ik heb een snelle blik op het programma geworpen, en er werd vandaag ook veel gegeten. Bij de openingsbijeenkomst werden er al hapjes rondgedeeld (zie foto, ik zal in het vervolg eerst mijn lens schoonmaken), er was een goede lunch en later op de middag werden er nog meer happen en gezonde taarten aan de deelnemers gegeven. Een soort huishoudbeurs dus, maar dan voor wetenschappers en dus gezonder. De gezonde, lekkere hapjes kwamen allemaal van de buren van Stenden. Wij op de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden hogeschool frituren alles.
Mijn broer doet onderzoek naar eetgedrag in verzorgingstehuizen. Met iets meer aandacht voor het eten, de bewoners en de manier waarop je het eten presenteert kun je al enorme vooruitgang boeken in het welzijn van de mensen. Vanmiddag kon ik ook een mooie parallel trekken met het literatuuronderwijs, maar nu niet meer.

Trui (2)

Ook mijn broer had zijn trui van 25 jaar geleden nog.

Broertjesdag

Vandaag kwam Herman op bezoek voor wat wij broertjesdag noemen (met Annet heb ik een zusjesdag, terwijl ik toch geen zusje ben). Onder een dreigend wolkendek reden we naar Westeremden waar het atelier van Henk Helmantel sinds twee dagen weer open was voor het publiek. Het was er meteen smoordruk. We zagen de kunstenaar zelf met een zaag door de tuin lopen en even later deed hij de ramen open in het museum om wat frisse lucht toe te laten. Allemaal erg vriendelijke mensen daar. Je mag fotograferen. Bij je entreekaartje zit meteen een gratis kopje koffie.

(Henk Helmantel in gesprek met bezoeker)

Daarna doorgereden naar Uithuizen waar we op de Menkemaborg een kop koffie hebben gedronken. Van daaruit naar de Punt van Reide, het Land's End van Nederland (bij Fiemel, vlakbij Baamsum). Naast de bloeiende koolzaadvelden vielen vooral de bloembollenvelden op. Groningen wordt steeds kleuriger.

Bij Fiemel werden de weggetjes steeds smaller, werd het uitzicht oneindiger, de troosteloosheid groter en waren de koeien meer gesteld op bezoek.

Meneer Peppe krijgt meneer Foppe van meneer Peppe

Het was een zonnige dag.

Victorie: op Alpe d'Huez

Ja, ook hardcore wielerliefhebbers houden van Victorie. Hieronder een foto van mijn broer Herman die Victorie leest aan de voet van de Alpe d'Huez. En om te bewijzen dat hij de alp beklommen heeft ook nog twee finishfoto's.

Mijn broer is jarig

Maar gisteren vierden we het. De heenreis verliep goed (op een foute dame na die haar nagels zat te vijlen, wat even erg is als poepen in het openbaar, vind ik) en er was eindelijk alle tijd om te lezen (Wladimir Kaminer - De reis naar Verweggistan) en te redigeren (gedichten van oud-Tzumredacteur Ifor Molenhuis). Geen vertraging.

Ik heb mijn broer twee boeken gegeven: Kandy van F.Springer en Mark Haddon, Het wonderbaarlijke voorval met de hond in de nacht, dat ik aan iedereen zou willen geven.
Op de volgende foto mijn bijna jarige broer die eten opschept.

In huize Peppelenbos te Ede staat ook een boekenkast, maar die raakt ook al behoorlijk vol.

De terugreis was vreselijk, met een omweg over Deventer, propvolle staantreinen etc. Wel kans gezien om Kaminer uit te lezen en een groot deel van Gevoel van Arie Storm. Dat laatste is een vreselijk saai boek.